Radio Szczecin Na Wieczór
Radio SzczecinRadio Szczecin » Radio Szczecin Na Wieczór » Audycje
Była pierwszą w Europie, drugą na świecie - po amerykańskiej - spisaną konstytucją. Fot. Łukasz Szełemej [Radio Szczecin/Archiwum]
Była pierwszą w Europie, drugą na świecie - po amerykańskiej - spisaną konstytucją. Fot. Łukasz Szełemej [Radio Szczecin/Archiwum]
Była pierwszą w Europie, drugą na świecie - po amerykańskiej - spisaną konstytucją. Przyjęta 3 maja 1791 roku po burzliwych obradach Sejmu Wielkiego, zwanego także Czteroletnim ustawa zasadnicza była kamieniem milowym w historii Polski.

Jej celem było ratowanie kraju po pierwszym rozbiorze, dokonanym przez Rosję, Austrię i Prusy w 1772 roku. Miała unowocześnić Polskę, ograniczając wady ustroju, opartego na wolnej elekcji i demokracji szlacheckiej na rzecz monarchii konstytucyjnej.

Niestety, przetrwała tylko nieco ponad rok. Wywołała wrogość zwolenników poprzedniego ustroju i imperium rosyjskiego. Wojna z Rosją w jej obronie zakończyła się klęską i kolejnymi rozbiorami, w wyniku których w 1795 Rzeczpospolita na 123 lata przestała istnieć.

Jak mogło wyglądać uchwalenie konstytucji ? Ukazują to dwa bardzo różne obrazy. Ten najbardziej znany, Jana Matejki, jest dynamiczny i radosny, ukazuje tryumf króla i upadek jego przeciwników. Ale jest tez drugi, o wiele mniej znany obraz - Kazimierza Wojniakowskiego - mroczny i statyczny, nie ma tu euforii. Który jest bardziej prawdziwy?
Zaprasza Janusz Wilczyński
Goście:

  • prof. dr hab. Radosław Gaziński - Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Szczecińskiego
  • dr hab. Paweł Gut - Archiwum Państwowe w Szczecinie, Akademia Pomorska w Słupsku
  • dr Dorota Dukwicz, historyk związana z Instytutem Historii Polskiej Akademii Nauk, sekretarz naukowa „Kwartalnika Historycznego”
 

Zobacz także

2018-06-11, godz. 22:06 Seniorska twórczość artystyczna w 13 Muzach [ROZMOWA] Przejście na emeryturę to dla wielu osób dramatyczna decyzja. Często odczuwają ją jak odstawienie na boczny tor życia, nawet gdy otacza je rodzina. Zamykają… » więcej 2018-06-07, godz. 21:09 Bezrobocie w regionie najniższe w historii, a firmy ledwo dyszą [ROZMOWA] Do 7,7 proc. spadła stopa bezrobocia w Zachodniopomorskiem. To najniższy poziom od 1991 roku, czyli od czasów, gdy zaczęto je liczyć. W samym Szczecinie… » więcej 2018-06-07, godz. 22:03 Podpisz się elektronicznie [ROZMOWA] Siła papierowego dokumentu słabnie. Choć jeszcze w wielu miejscach sprawy nie załatwi się bez pliku papierów z pieczątkami i odręcznym podpisem, to coraz… » więcej 2018-06-07, godz. 22:07 Festiwal Polskiej Piosenki w Opolu [ROZMOWA] 8 czerwca w opolskim amfiteatrze zabrzmi znany sygnał muzyczny, rozpoczynający 55. już Krajowy Festiwal Polskiej Piosenki. Artyści wystąpią między innymi… » więcej 2018-06-06, godz. 21:18 Dopalacze to trucizna [ROZMOWA] Już 15 osób zatrutych dopalaczami trafiło do zachodniopomorskich szpitali. Wszystkie pochodzą z Trzebiatowa. Pierwsi pacjenci trafili pod opiekę lekarzy… » więcej 2018-06-06, godz. 21:23 Ile wiemy o bankowych kredytach? [ROZMOWA] Niewiele banków w kraju oferuje kredyty hipoteczne ze stałą stopą procentową. Najczęściej oferowane są kredyty ze zmiennym oprocentowaniem. Jakie to korzyści… » więcej 2018-06-06, godz. 21:25 Co wiemy o dzieciach z autyzmem? [ROZMOWA] Niegrzeczne, niewychowane, dziwaczne - tak zazwyczaj postrzegane są w społeczeństwie dzieci z autyzmem. Co roku odbywają się spotkania, które mają zmienić… » więcej 2018-06-05, godz. 20:17 Pieszy bezwzględnie pierwszy na pasach [ROZMOWA] Piesi mają bezwzględne pierwszeństwo nie tylko wtedy, gdy znajdują się już na pasach, ale także wtedy, gdy dopiero na nie zamierzają wkroczyć – taka… » więcej 2018-06-05, godz. 20:21 Profilaktyczna mastektomia i owariektomia będzie refundowana [ROZMOWA] Gdy pięć lat temu hollywoodzka gwiazda Angelina Jolie usunęła profilaktycznie piersi, a potem także przydatki – wzbudziła niemałe kontrowersje. Wiele… » więcej 2018-06-05, godz. 20:25 Dzieci z Nowogardu pomagają rówieśnikom w Afryce [ROZMOWA] Plastikowe klapki, japonki i crocsy zbierają dzieci w Szkole Podstawowej nr 3 w Nowogardzie. Zgłosiły się do ogólnopolskiej akcji „Klapki dla Gambii”… » więcej
163164165166167