Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-05-13, godz. 01:26 Norweska przygoda Teatru Brama [ROZMOWA] Teatr Brama z Goleniowa w tym roku obchodzi swoje 30. urodziny. Ale jubileusz nie oznacza spoczynku na laurach, ale kolejne projekty i pomysły. W marcu zespół… » więcej 2026-05-03, godz. 18:11 Pokaz filmu Heleny Kwiatkowskiej „Mała ojczyzna hrabiego Zedtwitza” w obecności wnuka bohatera. „Mała ojczyzna hrabiego Zedtwitza” to najnowszy film Heleny Kwiatkowskiej. Premierowy pokaz odbył się już kilka tygodni temu, ale wczoraj kolejny miała… » więcej 2026-05-03, godz. 17:00 Spacer śladami Sydonii z Elżbietą Cherezińską i Tomaszem Wieczorkiem - efekt licytacji na Wielką Orkiestrą Świątecznej… Radio Szczecin kolejny raz zagrało w tym roku z Wielką Orkiestrą Świątecznej Pomocy. Podobnie jak rok temu licytowaliśmy m.in spacer literacki. Zwiedzanie… » więcej 2026-05-03, godz. 17:00 XXIII Festiwal Muzyki Dawnej w Szczecinie już 15 maja. XXIII Festiwal Muzyki Dawnej już wkrótce rozpocznie się w Szczecinie. Tegoroczna edycja, inspirowana ideą uniwersum, zaprasza w podróż przez kultury i epoki… » więcej 2026-05-03, godz. 16:35 Sympozjum Kompozytorów kolejnym sukcesem 8. Festiwalu Szczecin Classic [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] W piątek, 1 maja 2026 roku byliśmy świadkami doskonałego Koncertu Finałowego Sympozjum Kompozytorów w ramach 8. Festiwalu Szczecin Classic, prezentujących… » więcej 2026-04-27, godz. 20:14 ...i po KONTRAPUNKCIE. Finał 58. Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego w Szczecinie [POSŁUCHAJ] Autorski spektakl Mariny Otero "F*ck me" zwycięzcą Międzynarodowego Konkursu Formy na 58. KONTRAPUNKCIE. Przedstawienie otrzymało od jurorów Grand Prix Festiwalu… » więcej 2026-04-27, godz. 22:50 Szczecin Classic zaprasza miłośników muzyki nie tylko klasycznej [ROZMOWA/GALERIA ZDJĘĆ] Koncertem w studiu Radia Szczecin dziś wieczorem (26 kwietnia) oficjalnie rozpocznie się 8. edycja Szczecin Classic. Muzyczne spotkanie zatytułowane jest… » więcej 2026-04-26, godz. 22:41 Zaproszenie do Teatru Radia Szczecin - "Dom na klifie" [POSŁUCHAJ] Morze, miłość, rodzina, smutek i strach, radość i nadzieja - Radio Szczecin zaprasza na premierę słuchowiska na podstawie powieści Moniki Szwai "Dom na… » więcej 2026-04-27, godz. 23:04 "Stan odmienny" - debiutancka płyta "Jasinki" "Jasinka", czyli Natalia Czapiewska to instrumentalistka, kompozytorka, autorka tekstów oraz muzyki do gier i filmów. Nagrała właśnie - jak sama mówi… » więcej 2026-04-27, godz. 23:49 100. urodziny Andrzeja Wajdy na III Festiwalu Bonhoeffera w Szczecinie [POSŁUCHAJ] Jednym z patronów 2026 roku jest Andrzej Wajda, reżyser filmowy i teatralny, scenarzysta i scenograf; jeden z najwybitniejszych twórców w historii światowego… » więcej
12345