Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-04-05, godz. 17:00 „Stabat Mater” Szymanowskiego i „Parsifal” Wagnera pod doskonałą batutą maestro Neumanna [ROZMOWY, ZDJĘCIA] Nie wszystko, co porusza, musi być głośne. Są utwory, które nie szukają efektu. Zatrzymują się gdzieś między modlitwą a muzyką. W Złotej Sali Filharmonii… » więcej 2026-03-29, godz. 22:47 "Paul Robien – człowiek, który nie kłaniał się hydroplanom" [RELACJA] Choć ta historia ma prawie sto lat - mogła wydarzyć się także dzisiaj. Tak o swoim filmie mówi szczeciński reżyser i dziennikarz - Marek Osajda. Mowa o… » więcej 2026-03-29, godz. 23:25 Szczecin Film Festival w październiku. Rozpoczął się nabór filmów [ROZMOWA] Szczecin Film Festival jest coroczną imprezą organizowaną przez Stowarzyszenie OFFicyna. W tym roku odbędzie się między 15 a 19 października. W 2025 roku… » więcej 2026-03-29, godz. 23:00 Krzysztof Baranowski celebrował Światowy Dzień Fortepianu w Radiu Szczecin [ROZMOWA z ARTYSTĄ, ZDJĘCIA] Tworzy muzykę do spektakli teatralnych i filmów. Od kilku lat piastuje funkcję kierownika muzycznego Teatru Polskiego w Szczecinie, w którym to mieście gra… » więcej 2026-03-29, godz. 23:07 Międzynarodowy Dzień Teatru w 13 Muzach [RELACJA] 27 marca obchodziliśmy na całym świecie Międzynarodowy Dzień Teatru. Data ta jest upamiętnieniem otwarcia Teatru Narodów w Paryżu, a polską tradycją… » więcej 2026-03-22, godz. 17:00 Niepowtarzalne święto jazzu odbyło się w Szczecinie - GALA JAZZ TOP 2025 w ramach Szczecin Jazz GALA JAZZ TOP 2025 miała miejsce 12 marca w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza , był to wspólny koncert laureatów Ankiety Krytyków magazynu JAZZ FORUM… » więcej 2026-03-22, godz. 17:00 Powrót fortepianu z Konzerthausu do domu w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza. Po osiemdziesięciu latach cudem ocalały fortepian z Konzerthausu wrócił do szczecińskiej filharmonii. Gabinetowy Bechstein został odrestaurowany i ponownie… » więcej 2026-03-22, godz. 17:00 Fundacja Akademia Muzyki Dawnej zaprasza Muzyką kobiet Fundacja Akademia Muzyki Dawnej w Szczecinie świętowała Europejski Dzień Muzyki Dawnej. Europejski Dzień Muzyki Dawnej obchodzony jest 21… » więcej 2026-03-22, godz. 17:00 Akademia Sztuki zaprasza przyszłych solistów operowych Akademia Sztuki w Szczecinie to najmłodsza, ale jednocześnie najprężniej rozwijająca się uczelnia artystyczna w Polsce. Kolejne powstające kierunki są… » więcej 2026-03-22, godz. 17:00 Rozpoczyna się Szczecin Guitar Fest 2026 [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] Kilkudziesięciu młodych gitarzystów z całego kraju przyjedzie do Szczecina na jednoetapowy 16. Ogólnopolski Wiosenny Konkurs Gitarowy. Pomysłodawcą i organizatorem… » więcej
45678