Machina Czasu | Radio Szczecin

19.04.2026 - "Inna, zielona ścieżka", czyli historia pewnego festiwalu

Mon, 20 Apr 2026 17:19:56 +0200

Posłuchaj pierwszej części audycji Agaty Rokickiej. Następna - za tydzień, 26 kwietnia po 20.
radioszczecin.pl/245,1254

Po raz pierwszy odbył się w 1966 roku, czyli 60 lat temu. Zmieniała się nazwa: Szczeciński Przegląd Teatralny, Przegląd Zawodowych Teatrów Małych Form, Ogólnopolski Przegląd Teatrów Małych Form, Przegląd Teatrów Małych Form "Kontrapunkt", wreszcie od dwóch edycji Międzynarodowy Festiwal Teatralny "Kontrapunkt". Zmieniała formuła. Zmieniali organizatorzy. Różne też były miejsca prezentacji spektakli. Niektóre, jak na przykład Klub "Kontrasty" czy Dom Kultury "Korab", już nie istnieją. Niezmienne pozostaje wrażenie uczestnictwa w wielkim święcie teatru - jego twórców i widzów. Małgorzata Zielińska, która od pierwszej edycji towarzyszy festiwalowi, dodaje jeszcze dwa elementy: zawsze w tym czasie kwitły magnolie i było bardzo ciepło. I to właśnie pani Małgorzata będzie naszą przewodniczką po festiwalowych wydarzeniach, miejscach, zachwytach, fascynacjach i zawodach. Wzlotach i upadkach. Udrękach i ekstazach. Dumach i uprzedzeniach. Nocach i dniach... W "Machinie..." wykorzystałam fragmenty audycji Aliny Glowackiej i Alicji Maciejowskiej z lat 60. i 70. z archiwum Radia Szczecin. Wiersz Wisławy Szymborskiej „Wrażenia z teatru” z tomu „Wszelki wypadek” czytała Katarzyna Wolnik-Sayna.

12.04.2026 - Idą wieki

Sun, 12 Apr 2026 21:28:47 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1253

To nieporozumienie mówić o mrokach średniowiecza. Choć kojarzone z zacofaniem, tak naprawdę było czasem intensywnego rozwoju intelektualnego i kulturowego. Tym razem podróżować będziemy przez czas do Jasienicy, do miejsca, gdzie "mówią wieki". Jednak tytuł tego odcinka audycji brzmi "Idą wieki". Dlaczego? Odpowiedzi na to pytanie (i wiele innych) udzielą nasi przewodnicy w wędrówce do przeszłości (ale i do przyszłości): ks. Waldemar Szczurowski – proboszcz Parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Policach; dr Paweł Migdalski - historyk, Instytut Historyczny, Uniwersytet Szczeciński; Maciej Kawałko - Bractwo Śpiewacze z Tanowa, pasjonat historii Klasztoru Augustianów w Jasienicy. Agata Rokicka, zapraszam do "Machiny czasu".

5.04.2026 - Opowieść o pięciu jajkach

Tue, 07 Apr 2026 23:03:15 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1252

Gotowi na podróż w czasie? Podróż w czasie i po nieco zakurzonych półkach radiowego archiwum. Symbolicznie zakurzonego, bo przecież dźwięki z przeszłości zdeponowane są obecnie na serwerach. Czy na serwerach są półki? To już jest pytanie na zupełnie inną audycję. A dziś opowieść o pięciu jajkach.

29.03.2026 - Wiedźmy i czarownice

Tue, 07 Apr 2026 22:09:03 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1251

Hanna Kowalewska w swojej powieści "Tego lata, w Zawrociu" napisała "Czarownice to nie są osoby, które mają nadprzyrodzony dar i kontakt z mocami piekielnymi, one tylko wiedzą to, co powinni wiedzieć inni. Głupota ogółu robi z mądrych kobiet wiedźmy." Te dwa zdania trafiają w sedno. Gościem "Machiny czasu" był prof. Jacek Wijaczka – historyk, wykładowca Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, ekspert w dziedzinie procesów o czary, autor publikacji na ten temat.

22.03.2026 - "Wielki, absolutnie normalny człowiek"

Wed, 25 Mar 2026 00:55:48 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1250

Marian Turski - świadek historii, obrońca prawdy i propagator edukacji o Zagładzie. Słowa: „Nie bądźcie obojętni”, wypowiedziane podczas obchodów 75. rocznicy wyzwolenia Auschwitz wpisały się w naszą pamięć. Chciałoby się powiedzieć: wpisały się na zawsze, ale... Marian Turski był historykiem i dziennikarzem. Jego życiową misją było odsłanianie mechanizmów tworzenia się zła. To jemu Andrzej Wolf, reżyser, operator i wykładowca Warszawskiej Szkoły Filmowej poświęcił swój film - "XI. Nie bądź obojętny". Dokument nie miał jeszcze swojej premiery, a już wzbudził kontrowersje. Mówiąc krótko - jest niechciany.

15.03.2026 - Te wspaniałe kobiety w swych wspaniałych maszynach. Część druga

Mon, 16 Mar 2026 00:14:47 +0100

Posłuchaj 2 części audycji, tym razem poświęconej kobietom w historii szczecińskiej motoryzacji
radioszczecin.pl/245,1249

Bracia Stoewerowie - Emil i Bernhard junior - to pionierzy przemysłu motoryzacyjnego, którzy przez kilkadziesiąt lat wpływali na rozwój branży samochodowej. Czy wspomagały ich kobiety? O Annie Minartz, pani Schultze i kobietach w rodzinie Stoewerów w "Machinie czasu" opowie dr Andrzej Wojciech Feliński, kustosz dyplomowany, szef Działu Edukacji i Komunikacji Społecznej Muzeum Techniki i Komunikacji "Zajezdnia Sztuki" w Szczecinie. Kurator wystaw, twórca i koordynator muzealnych projektów edukacyjnych. To druga, tym razem szczecińska, część opowieści o tych wspaniałych kobietach w swych wspaniałych maszynach.

8.03.2026 - Te wspaniałe kobiety w swych wspaniałych maszynach

Tue, 10 Mar 2026 00:46:23 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1248

Przyjęło się mówić, że motoryzacja to domena mężczyzn. Jednak świat się zmienia, kobiety stały się bardziej niezależne i wyzwolone, a samochody bardziej dostępne, w związku z tym coraz więcej kobiet usiadło za kierownicą. Prawie 40% Polaków z prawem jazdy to kobiety. A jak było kiedyś? Czy istniały te wspaniałe kobiety w swych wspaniałych maszynach Czy miały wpływ na rozwój motoryzacji? Z okazji dnia Kobiet – opowieść o kobietach. Wybierzemy się po nią do Muzeum Techniki i Komunikacji Zajezdnia Sztuki w Szczecinie, gdzie czeka już na nas dr Andrzej Wojciech Feliński, kustosz dyplomowany Szef Działu Edukacji i Komunikacji Społecznej tego muzeum. Kurator wystaw, twórca i koordynator muzealnych projektów edukacyjnych.

1.03.2026 - Chopin, Chopin

Wed, 04 Mar 2026 13:08:28 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1247

W zeszłym roku na ekrany kin wszedł film Michała Kwiecińskiego "Chopin, Chopin", w którym w rolę kompozytora wcielił się Eryk Kulm. Obraz został mocno skrytykowany, nie spotkał się z zakładanym zainteresowaniem, nie przyniósł też spodziewanych dochodów. Zdaniem niektórych problem tkwi w tym, że film niewiele mówi o interesującej postaci, o kompozytorze, o geniuszu. Jest raczej opowieścią o umierającym człowieku. Natomiast na pewno frekwencyjna klapa nie jest konsekwencją słabnącego zainteresowania Chopinem i jego muzyczną spuścizną. Świadczy o tym popularność kolejnego konkursu chopinowskiego. 216 lat temu, 1 marca 1810 roku urodził się największy polski pianista i kompozytor, Fryderyk Chopin. Świętujemy tę datę wędrówką po archiwum Radia Szczecin w poszukiwaniu śladów po tej postaci.

22.02.2026 - Zbrodnia bez kary?

Sun, 22 Feb 2026 23:41:06 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1246

Tym razem przed nami pełna mroku historia Ludolfa von Alvenslebena - niemieckiego arystokraty, członka SS i bliskiego współpracownika Heinricha Himmlera. Alvensleben kierował paramilitarną formacją, która jesienią 1939 roku dokonała masowych mordów na tysiącach Polaków. Zbrodnia i kara. A może zbrodnia bez kary? Gościem "Machiny czasu" będzie Filip Gańczak - dziennikarz, naukowiec, autor książek historycznych. Ma na swoim koncie m.in. biografię "Erika Steinbach. Piękna czy bestia?" oraz publikacje: "Filmowcy w matni bezpieki", "Polski nie oddamy. Władze NRD wobec wydarzeń w PRL 1980–1981" i "Jan Sehn. Tropiciel nazistów". Niedawno ukazała się jego nowa książka - "Polakożerca". Agata Rokicka, zapraszam.

15.02.2026 - Miłość Ci wszystko wybaczy

Sun, 15 Feb 2026 23:52:38 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1245

"Czasem wątpię, czy ludzie powinni się pobierać, może lepiej mieszkać w pobliżu i tylko się odwiedzać?" Czy mówiąc to miała na myśli siebie i swojego ukochanego?

Dzień po święcie zakochanych – nieoczywista miłosna historia. Opowieść o związku, który trwał ponad 26 lat, ale musiał pozostać tajemnicą. Ona – niezależna i pełna energii kobieta i aktorka, Katharine Hepburn, on – żonaty mężczyzna o konserwatywnych poglądach, świetny aktor Spencer Tracy.

Tę historię opowiedziała Iwona Poczopko, krytyczka filmowa. Agata Rokicka, zapraszam.

8.02.2026 - Dalida i Iolanda

Tue, 10 Feb 2026 21:15:01 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1244

Była piękną kobietą, miała niski głos, o ciemnej barwie i wielką estradową charyzmę. Jej pierwszym wielkim przebojem było "Bambino”. Ten utwór z 1956 roku sprzedał się w ponadmilionowym nakładzie. Dalida w końcu doświadczyła sławy i popularności, jednak jej życiowa droga była wybrukowana porażkami oraz licznymi tragediami. Jak napisała Mariola Pryzwan w książce "Dalida o sobie": Wielokrotnie powtarzała, że są w niej dwie osoby: prywatna – Iolanda i publiczna – Dalida. Iolanda – często samotna, nieszczęśliwa kobieta, której nikt tak naprawdę nie znał. Dalida – znana wszystkim, podziwiana i uwielbiana piosenkarka. Gwiazda.

Dalida była legendą już za życia. Także po śmierci. W 2001 roku francuski rząd uhonorował pamięć Dalidy znaczkiem pocztowym z jej zdjęciem - sprzedano go w ponad 10 milionach egzemplarzy. Wystawę poświęconą Dalidzie, na której pokazano między innymi suknie artystki, odwiedziło w Paryżu 300 tysięcy osób. Powstały filmy dokumentalne i fabularne, wznawiane są płyty, powstają książki.

Przed nami opowieść o tej artystce, ale i o tym, jak cienka bywa granica między blaskiem estrady a cieniem prywatnych dramatów. Wspólnie z Mariolą Pryzwan, biografistką, autorką książki "Dalida o sobie" zapraszamy na "Machinę czasu".

1.02.2026 - Każdy chciał być Szurkowskim

Mon, 02 Feb 2026 17:42:01 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1243

To były czasy, że każdy młody człowiek (niezależnie od płci) chciał być Szurkowskim. Na podwórku grało się w kapsle, a kiedy w radiu lub telewizorze rozbrzmiewał sygnał Wyścigu Pokoju, place i ulice wyludniały się. Chyba, że akurat kolarze jechali gdzieś w okolicy. Wówczas wzdłuż trasy wyścigu ustawiały się szpalery wielbicieli tego sportu. 5 lat temu, 1 lutego 2021 roku, zmarł wybitny sportowiec Ryszard Szurkowski. Jego wieloletnia kariera była pasmem wielkich sukcesów. Uprawiał kolarstwo szosowe, torowe i przełajowe. Był mistrzem świata z 1973 roku, dwukrotnym srebrnym medalistą olimpijskim, czterokrotnym zwycięzcą Wyścigu Pokoju i dwunastokrotnym mistrzem Polski. Naszym przewodnikiem był dr Ryszard Stefanik, historyk sportu z Uniwersytetu Szczecińskiego.

25.01.2025 - "Robi się to, aby stać się kimś lepszym"

Sun, 25 Jan 2026 23:53:28 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1242

Dookoła świata bez zawijania do portów razem z Joanną Pajkowską, dziewięć ośmiotysięczników z Kingą Baranowską, wielka ściana zimą na Grenlandii z Marcinem „Yetim” Tomaszewskim, kajakiem po wodach Pacyfiku w poszukiwaniu niedźwiedzi-duchów z Kamilą Kielar, bez silnika przez Australię z Michałem Kozokiem... 11 podróżników. 11 dróg. Do czego? Gościem „Machiny czasu” jest dziś Milena Witecka-Sznajder - fanka sportu wszelakiego, literatury, dobrego jedzenia, nauki, muzyki, demokracji, dobrego życia i ciekawych ludzi; prowadząca blog podróżniczy "W drodze do..." oraz autorka książki „Kolosy. 25 lat przygód i inspiracji”. Agata Rokicka, zapraszam.

18.01.2026 - "Rzucić serce za przeszkodę"

Sun, 18 Jan 2026 22:24:26 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1241

"Rzucić serce za przeszkodę". Jeden z dzisiejszych podróżników w czasie często przywołuje ten cytat z legendarnego majora Henryka Dobrzańskiego ps. "Hubal", który używał tego zwrotu w kontekście stawiania wszystkiego na jedną kartę, nie obawiania się trudności. Dziś podróż na dawne kresy Rzeczypospolitej, do czasów powstania styczniowego roku 1863, ale i II wojny światowej oraz powojennych. Wyruszymy szlakiem Narbutta, jednego z powstańczych przywódców. 22 stycznia obchodzić będziemy 163 rocznicę wybuchu powstania styczniowego. Powstanie narodowe przeciw Rosji trwało do połowy 1864 roku. Naszymi przewodnikami w tej wędrówce będą: Wojciech Prusaczyk i Julian Dalidowicz z Klubu Historycznego "Szlakiem Narbutta". Agata Rokicka, zapraszam.

11.01.2026 - "Starszy Pan"

Sun, 11 Jan 2026 21:44:26 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1240

"Starszy Pan" - to jeden z wielkich przebojów Mieczysława Fogga. Tę piosenkę napisał dla niego Feliks Refren (właściwie Feliks Konarski), legendarny polski poeta, aktor i twórca ponad 2000 tekstów utworów, znany przede wszystkim jako autor słów do nieśmiertelnych "Czerwonych maków na Monte Cassino", Kiedy Fogg otrzymał piosenkę od przyjaciela, nieco się oburzył, nie czuł się bowiem starszym panem. Feliks Refren zaśmiał się i powiedział: "Piszę piosenki perspektywiczne. To będzie aktualne dla Ciebie za kilkadziesiąt lat. Na razie ćwicz". Więc Mieczysław Fogg ćwiczył przez resztę życia... Jednak większości z nas Mieczysław Fogg kojarzył się właśnie z takim starszym panem - eleganckim w stylu, który nie przemija. Spotkanie ze "Starszym Panem" w Machinie czasu". Agata Rokicka, zapraszam. 2026 został ogłoszony Rokiem Mieczysława Fogga.

4.01.2026 - Hej kolęda, kolęda!

Tue, 06 Jan 2026 04:31:23 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1239

Uważa się, że pierwsza kolęda została napisana przez św. Franciszka z Asyżu w 1223 roku. Była śpiewana we włoskiej szopce w Greccio w nocy z 24 na 25 grudnia, czyli w czasie narodzenia Pańskiego. W Polsce za najstarszą zachowaną kolędę uważa się „Zdrow bądź, krolu anielski” z 1424 roku. Natomiast najpopularniejsza kolęda pt. „W żłobie leży” powstała na przełomie XVII i XVIII wieku. O palmę pierwszeństwa (choć to nie o święta wielkanocne chodzi) walczy z nią Pieśń o Narodzeniu Pańskim – utwór Franciszka Karpińskiego, popularnie znany jako „Bóg się rodzi”, nazywany czasem królową polskich kolęd. Przyjmuje się, że w Polsce powstało jakieś 500 kolęd i pastorałek, a pierwszy śpiewnik wywodzi się 1843 roku. Niezwykłe historie o kolędach oraz innych piosenkach i pieśniach bożonarodzeniowych - w "Machinie czasu".

28.12.2025 - Kazimierz Jednoczyciel

Sun, 28 Dec 2025 23:26:04 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1238

Nazywany był „lepszą stroną Piłsudskiego” i „sumieniem jego szaleństw”, a potem jeszcze "Hamletem" i "Kazimierzem Jednoczycielem". Żołnierz, który kochał malarstwo i grał na fortepianie Chopina. Polityk, który tłumaczył Szekspira. Pełnione przez niego funkcje i role robią imponujące wrażenie: członek PPS i jej Organizacji Bojowej, założyciel Związku Walki Czynnej, szef sztabu I Brygady Legionów Polskich, wiceminister (1919–1920) i minister spraw wojskowych (1920–1924), przedstawiciel Polski w Lidze Narodów (1925), dowódca Frontu Południowego podczas kampanii wrześniowej, następca Prezydenta RP (1939, urzędu nie objął), minister bez teki w drugim rządzie emigracyjnym Sikorskiego (1939–1940), komendant główny Związku Walki Zbrojnej (1939–1941), Wódz Naczelny Polskich Sił Zbrojnych (1943–1944), przewodniczący Komitetu Ministrów dla Spraw Kraju (od 8 listopada 1939), członek władz Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich. Uczestnik I i II wojny światowej oraz wojny polsko-bolszewickiej. 2025 jest Rokiem Generała Kazimierza Sosnkowskiego. O niezwykłych losach tego niezwykłego człowieka opowiada prof. Henryk Walczak z Instytutu Historycznego Uniwersytetu Szczecińskiego.

21.12.2025 - Gawęda o Mistrzu Walerianie

Mon, 22 Dec 2025 00:09:15 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1237

Walerian Pawłowski miał talent do tytułów. Cykl felietonów, które pisał do "Kuriera Szczecińskiego" nazwał "Walerianowe kropelki". Walerianowe kropelki łagodzą stres i napięcie nerwowe, działają uspokajająco. To tak jak muzyka, która - jak mawiał Jerzy Waldorff - łagodzi obyczaje. Genialne. Tytuły książek: "Takty i nietakty" czy "Na krzywej pięciolinii" także są efektem gry słów. Podobnie mówił - był jednym z najlepszych gawędziarzy, jakiego przyszło mi słuchać. W Radiu Szczecin przez wiele lat prowadził zresztą audycję "Gawędy Mistrza Waleriana". Zapraszamy dziś do posłuchania "Gawędy o Mistrzu Walerianie". Znakomitego dyrygenta, kompozytora, popularyzatora muzyki, publicystę i pedagoga wspominają jego przyjaciele: Ludwika Mitkiewicz - przewodnicząca szczecińskiego koła Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków, kiedyś studentka Waleriana Pawłowskiego oraz Andrzej Oryl - aktor, dziennikarz, prezenter, organizator imprez kulturalnych, w latach 2007--2012 dyrektor Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie.

14.12.2025 - Pani Jola Szyrocka

Mon, 15 Dec 2025 00:15:55 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1236

Była zawsze elegancka i dystyngowana. Drobna kobieta, wydawałoby się krucha, ale jednocześnie o mocnym charakterze. 4 grudnia odeszła Jolanta Szyrocka, wdowa po legendarnym dyrygencie, twórcy Chóru Akademickiego Politechniki Szczecińskiej, Janie Szyrockim. Byli jednym z chóralnych małżeństw, jednak gdy na świat przyszły ich córki, Renata i Anita, Jola – jak mówili o niej wszyscy chórzyści – odeszła z zespołu. Ale choć przestała śpiewać, jej obecność w chóralnym życiu była widoczna. Była dla swojego męża przyjacielem i ogromnym wsparciem, pomagając w łączeniu obowiązków zawodowych i artystycznych. Po jego śmierci w 2003 roku dbała o dobrą pamięć o Profesorze.

7.12.2025 - Tatarski skarb

Mon, 08 Dec 2025 00:58:00 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1235

„Warto się przyznawać do naszego tatarskiego pochodzenia i korzeni, bo łatwiej jest usłyszeć nasz głos, jeśli oficjalnie będzie nas więcej” – tymi słowami w 2021 roku jedna z tatarskich organizacji namawiała do wzięcia udziału w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań. Sprawdziło się hasło: #każdyTatarsięliczy Doliczono się bowiem 5083 Tatarów. Zaledwie 20 z nich żyje w Szczecinie. Wśród nich rodziny Miśkiewiczów i Lebiedziów. W piątek (5 grudnia) z okazji Dnia Darczyńcy przekazali oni Archiwum Państwowemu w Szczecinie tatarski skarb.

30.11.2025 - Maski Konrada Swinarskiego. Część trzecia

Mon, 17 Nov 2025 12:28:07 +0100

Posłuchaj 3, ostatniej części audycji Agaty Rokickiej.
radioszczecin.pl/245,1234

Rok temu, nakładem Wydawnictwa Literackiego ukazała się książka Beaty Guczalskiej "Konrad Swinarski. Biografia ukryta". Jest to opowieść o niełatwym artystycznym życiorysie. Niełatwym, bo pełnym masek - tajemnic, niejasności i niedopowiedzeń. Przed nami 3, ostatnia część opowieści o genialnym twórcy teatralnym, Konradzie Swinarskim. Czy ten najlepszy z najlepszych reżyser wyreżyserował także swoje życie? Opowiada o nim Iwona Poczopko, krytyczka filmowa, miłośniczka i popularyzatorka teatru.

23.11.2025 - Maski Konrada Swinarskiego. Część druga

Mon, 17 Nov 2025 12:26:30 +0100

Posłuchaj 2 części audycji Agaty Rokickiej. Ostatnia - za tydzień, w niedzielę, 30 listopada po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1233

Barbara Swinarska kiedyś powiedziała, że Konrad miał tyle masek, ilu ludzi spotkał na swojej drod

Barbara Swinarska kiedyś powiedziała, że Konrad miał tyle masek, ilu ludzi spotkał na swojej drodze.

Barbara Witek-Swinarska, żona reżysera powiedziała kiedyś, że "Konrad miał tyle masek, ilu ludzi spotkał na swojej drodze". Nie tylko dlatego, że potrafił dostosowywać się do swojego rozmówcy, ale również z powodu ukrytych za tymi maskami żyć. Wspomnień i spraw aktualnych zasłoniętych dla innych.

Wspólnie z Iwoną Poczopko, krytyczką filmową i teatralną zapraszamy na 2 część opowieści o Konradzie Swinarskim - najwybitniejszym polskim reżyserze teatralnym XX wieku. Jego tragiczna śmierć w 1975 roku, w chwili, gdy jak się wydawało osiągnął szczyt swoich artystycznych możliwości, nie tylko wstrząsnęła światem kultury, ale była też początkiem kultu reżysera.

Barbara Swinarska kiedyś powiedziała, że Konrad miał tyle masek, ilu ludzi spotkał na swojej drodze.

16.11.2025 - Maski Konrada Swinarskiego. Część pierwsza

Mon, 17 Nov 2025 12:24:45 +0100

Posłuchaj 1 części audycji Agaty Rokickiej. Kolejna - za tydzień, w niedzielę, 23 listopada po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1232

Wszyscy chcieli zobaczyć jego "Dziady". Wszyscy pisali i mówili o jego "Dziadach". Bilety rezerwowano na wiele miesięcy naprzód. "Dziady" Adama Mickiewicza w reżyserii Konrada Swinarskiego grano w Starym Teatrze w Krakowie 269 razy, do roku 1983. Ówcześni recenzenci pisali, że "cała przestrzeń teatru została niejako objęta teatralną magmą". Nigdy niewykorzystywane miejsca w teatrze okazały się przydatne do inscenizacji. Rozpoczynamy niezwykłą opowieść o niezwykłym artyście. Geniusz teatru, Konrad Swinarski w "Machinie czasu". Inspiracją jest książka "Konrad Swinarski. Biografia ukryta" Beaty Guczalskiej, a przewodniczką po biografii osobistej i zawodowej reżysera jest Iwona Poczopko, krytyczka filmowa, miłośniczka i popularyzatorka teatru.

9.11.2025 - Kobiety Kossaków

Tue, 11 Nov 2025 16:12:26 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1231

Jest w tej opowieści Fryderyk Chopin, który przyjechał na ślub pięknej panny i przy okazji dał koncert, jest bal urządzony na cześć powstańców, którzy następnego ranka wyruszali w bój, są wielkie miłości, są zawiedzione nadzieje, piękne, dostatnie życie i utrata wszystkiego. Wielkość i małość. Życie. Portret trzech kobiet z rodziny Kossaków. I nie są to te najbardziej znane, czyli Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Magdalena Samozwaniec i Zofia Kossak-Szczucka, lecz te, które były przed nimi. Babka, matka i córka. To z jednej strony mistrzynie drugiego planu, żyjące w cieniu mężczyzn. A z drugiej strony – buntowniczki. Uparte, ambitne i nieodgadnione. Gościem „Machiny czasu” jest Joanna Jurgała-Jureczka - dr nauk humanistycznych, historyczka literatury, pisarka, autorka „Kobiet Kossaków” i innych książek na temat tej rodziny.

26.10.2025 - Kolorowe rewolucje

Sun, 26 Oct 2025 23:03:58 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1230

Rewolucja róż, purpurowa, pomarańczowa, cedrowa, tulipanowa, dżinsowa, szafranowa, zielona…

Rewolucja róż w Gruzji, pomarańczowa na Ukrainie, czy tulipanowa w Kirgistanie zaowocowały nadziejami na rozprzestrzenianie zmian demokratycznych na obszarze poradzieckim. Te i inne kolorowe rewolucje określa się nawet mianem "czwartej fali demokratyzacji", w nawiązaniu do pojęcia "trzeciej fali demokratyzacji" (1974-1991), amerykańskiego politologa Samuela Huntingtona. Coraz więcej jednak jest głosów zwątpienia. Czym są kolorowe rewolucje i jakie efekty przynoszą?

Naszymi przewodnikami w podróży do przeszłości są:

prof. Renata Król-Mazur - historyczka, politolożka z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Specjalizuje się w problemach bezpieczeństwa na obszarze poradzieckim oraz Kaukazu, ze szczególnym uwzględnieniem Armenii;
dr Barbara Patlewicz – politolożka, badaczka stosunków międzynarodowych, wschodoznawczyni, specjalizującą się obszarze poradzieckim;
prof. Grzegorz Skrukwa – historyk z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, specjalizujący się w sprawach ukraińskich.

Agata Rokicka, zapraszam.

19.10.2025 - "Aspiracje do tego, co jest wyżej". Część druga

Sun, 19 Oct 2025 23:15:02 +0200

Posłuchaj 2 części audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1229

"Zniewalający uśmiech, promienne oczy - zachęta do współistnienia. Nawet nie pamiętam, jak zrodziła się między nami ta przyjaźń serdeczna; łączyło nas wspólne zainteresowanie muzyką, teatrem, lekturami, pięknem natury. To Ona zapoznawała nas z urokiem podszczecińskich lasów, wiedziała, gdzie kwitną wiosną najpiękniejsze bzy, gdzie są najserdeczniejsi ludzie w okolicznych leśniczówkach, gdzie są tajemne uroczyska pełne grzybów, saren i ptaków. Kochała przyrodę, koty, psy, a nade wszystko ludzi." Tak Ewę Kołogórską wspominała jej przyjaciółka, Iskra Marczyk (żona dyrygenta. Stefana Marczyka). Pani Ewa chętnie i serdecznie się śmiała. Co słychać także w audycjach Aliny Głowackiej (również przyjaciółki Ewy Kołogórskiej), zachowanych w radiowym archiwum. Obie Panie świetnie bawiły się podczas rozmowy. Zapraszam na drugą, ostatnią część opowieści o reżyserce i aktorce, Ewie Kołogórskiej z okazji 100. rocznicy jej urodzin.

12.10.2025 - "Aspiracje do tego, co jest wyżej". Część pierwsza

Thu, 16 Oct 2025 18:54:31 +0200

Posłuchaj 1 części audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1228

W swojej książce poświęconej Ewie Kołogórskiej "Tu jestem tylko przejazdem..." Halina Lizińczyk i Hanna Niedbał przytaczają słowa swojej bohaterki: "Teatr nie jest po to, żeby pokazywać, co cię otacza. Jest po to, żeby ci dawać aspiracje do tego, co jest wyżej, co jest ponadto". Ewa Kołogórska była aktorką i reżyserką, legendą szczecińskiego teatru. Przed wojną, jako mała dziewczynka, wygrywała konkursy baletowe w kraju i za granicą. Występowała w teatrze u boku Hanki Ordonówny i Juliusza Osterwy. Zagrała nawet w filmie. Świat stał przed nią otworem, ale nastąpił koniec świata... Zapraszam na 1 część opowieści o Ewie Kołogórskiej, w setną rocznicę urodzin artystki. W "Machinie..." wykorzystałam fragmenty audycji Aliny Głowackiej i Haliny Lizińczyk z archiwum Radia Szczecin.

5.10.2025 - "Nie narzucać swojej perspektywy"

Sun, 05 Oct 2025 22:47:47 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1226

Z radością odnotowujemy, że dr Michał Siedziako otrzymał Nagrodę im. Tomasza Strzembosza za najlepszą książkę dotyczącą najnowszej historii Polski - "Marian Jurczyk (1935–2014). Biografia polityczna szczecińskiej legendy Solidarności".

Ten politolog i historyk, pracujący na Uniwersytecie Szczecińskim, jest autorem wielu publikacji dotyczących historii czasowo najbardziej nam bliskiej, a jednocześnie dalekiej, bo ciągle jeszcze niedostatecznie opisanej, m.in. wywiadu-rzeki "'Bez wątpienia było warto!' Z Markiem Adamkiewiczem rozmawia Michał Siedziako" oraz monografii "Bez wyboru. Głosowania do Sejmu PRL (1952-1989)". W nagrodzonej książce wnikliwie ukazuje drogę życiową i polityczną bohatera, nie unikając trudnych pytań i złożonych ocen.

Jednocześnie monografia poświęcona legendarnemu liderowi Solidarności ze Szczecina została nominowana do Nagrody im. Jerzego Giedroycia. Rozstrzygnięcie konkursu nastąpi 23 października 2025 r., ale już nominacja jest wielkim wyróżnieniem.

O nagrodach, warsztacie historyka, specyfice pracy badacza najnowszych dziejów oraz o Marianie Jurczyku, bohaterze ostatniej książki i Andrzeju Milczanowskim, postaci, którą opisuje w kolejnej publikacji - w "Machinie czasu". Agata Rokicka, zapraszam dziś po 20.

Książka "Marian Jurczyk (1935–2014). Biografia polityczna szczecińskiej legendy "Solidarności" została wydana przez Europejskie Centrum Solidarności. Warto wspomnieć, że równorzędną nagrodę w konkursie Fundacji im. Tomasza Strzembosza otrzymała dr Justyna Majewska za "Mury i szczeliny. Przestrzenie getta warszawskiego", książkę wydaną rzez Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma.

28.09.2025 - Pochwała jesieni

Mon, 29 Sep 2025 00:00:03 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1227

Zabieram dziś Was na jesienną wędrówkę po czasie między kroplami deszczu.

Opowiemy o parasolarzach i parasolkach, a także o niezwykłej karierze ortalionu w latach 60. oraz o kargerówkach - szczecińskim przeboju w branży odzieżowej. Sprawdzimy, kto sprowadza deszcz do Polski oraz jak ocieplić atmosferę, gdy za oknami plucha. Pojawią się również mniej lub bardziej znane deszczowe piosenki.

Pochwała jesieni, deszczu i... radiowego archiwum, które pełne jest skarbów ("W 80 lat dookoła radia"). A w "Machinie..." wykorzystałam fragmenty archiwalnych audycji Aliny Głowackiej, Alicji Maciejowskiej, Joanny Kulmowej, Tadeusza Klimowskiego, Jacka Dąbrowskiego i Łukasza Czarneckiego oraz mojego autorstwa.

21.09.2025 - Kolej na kolej

Mon, 22 Sep 2025 00:02:41 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1225

W 1836 założono w Berlinie Komitet Budowy Kolei Berlińsko-Szczecińskiej. 15 sierpnia 1843 pierwszy pociąg z Berlina wjechał na dworzec, o ówczesnej nazwie Berlinerbahnhof czyli Dworzec Berliński, dając początek linii kolejowych na Pomorzu. W "Machinie czasu" - nadeszła kolej na... kolej. Opowiemy o początkach kolei w polskim Szczecinie oraz problemach kolejarzy i podróżnych. Zajrzymy do szpitala kolejowego, gdzie tuż po wojnie przychodzili na świat pierwsi polscy szczecinianie oraz do Domu Kultury Kolejarza. Pojedziemy wąskotorówką na wczasy i posłuchamy Kwartetu Związku Zawodowego Kolejarzy.

14.09.2025 - „Im więcej spoglądamy wstecz, tym więcej możemy zobaczyć do przodu”

Mon, 15 Sep 2025 01:25:03 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1224

W nocy z 12 na 13 lutego 1945 roku ukraińscy nacjonaliści wymordowali polskich mieszkańców wsi Puźniki. 80 lat później, 6 września 2025 roku w miejscu, gdzie kiedyś istniała wieś, uroczyście pochowano ofiary tej zbrodni. "Ofiary mordu w Puźnikach przez długie dekady spoczywały w bezimiennej mogile, ale pamięć ich bliskich i tych, którzy walczyli o tę pamięć, prawdę i akt elementarnej sprawiedliwości, trwa. Dzisiejszy pochówek to przywrócenie godności tym, którym ją odebrano w najbardziej nieludzki sposób - mówiła podczas pogrzebu ministra kultury i dziedzictwa narodowego, Marta Cienkowska. Ale to nie koniec - na krzyżach powinny zawisnąć tabliczki z imionami i nazwiskami. "Wierzę, że dzięki badaniom genetycznym uda się przywrócić ofiarom tożsamość, a ich bliscy, często przez lata pozbawieni miejsca pamięci, będą mogli zapalić znicz - podkreśliła szefowa MKiDN. O tych pracach, potrzebie dojścia do prawdy, powinnościach i wyzwaniach, jakie stoją przed naukowcami - z genetykiem, prof. Andrzejem Ossowskim rozmawia Agata Rokicka. Prof. Andrzej Ossowski jest współtwórcą i szefem Polskiej Bazy Genetycznej Ofiar Totalitaryzmów, prorektorem Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie ds. Technologii Medycznych oraz pełnomocnikiem Ministra Kultury do spraw doradztwa eksperckiego w zakresie prac poszukiwawczo–ekshumacyjnych w obszarze współpracy polsko–ukraińskiej.

7.09.2025 - Ludzka mozaika

Sun, 07 Sep 2025 21:58:47 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1223

Dziś w samo południe przy szczecińskiej ulicy 5 Lipca, przy numerze 27 zebrali się ludzie. Chcieli zobaczyć najnowszą szczecińską mozaikę. Dzięki niej otworzyło się okno czasu – spotkanie przeszłości i teraźniejszością. Zapraszam na opowieść o mozaice. Nosi ona tytuł "Przybyli" i przedstawia osadników, którzy przyjechali do Szczecina tuż po wojnie, w 1947 roku. Powstała z inicjatywy Stowarzyszenia „Oswajanie miasta". Jest wspólnym dziełem uczestników warsztatów pod kierunkiem Karoliny Gołębiowskiej, artystki i społeczniczki. Inspiracją było zdjęcie przybyłych do Szczecina nowych mieszkańców, wykonane w 1947 roku przez Bogdana Celichowskiego (z archiwum Fortepan). Gośćmi "Machiny czasu" są Marcin Chruśliński ze Stowarzyszenia "Oswajanie miasta" i Karolina Gołębiowska, artystka i społeczniczka. W "Machinie..." wykorzystałam również fragmenty audycji JERZEGO JURCZYKA „Mozaika” z 1978 roku oraz mozaikę starych i nowych piosenek szczecińskich. Popatrzcie na zdjęcie będące inspiracją dla mozaiki. Może rozpoznacie na nim kogoś? Może znajdziecie tam siebie, swoich bliskich, sąsiadów, znajomych? Jeśli tak, napiszcie: rokicka@radioszczecin.pl Chcielibyśmy opowiedzieć dalsze losy ludzi ze zdjęcia. I z mozaiki.

31.08.2025 - Lata 80. Czas nadziei i beznadziei

Thu, 04 Sep 2025 13:29:03 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1222

Lata 80.: Śmierć Johna Lennona. Pieriestrojka. Kostka Rubika. Fitness. Master Mind. Michael Jackson. Madonna. Film „Dirty Dancing”. Lady Di. Katastrofa w Czernobylu. A w Polsce? A w Szczecinie? Z okazji 80. urodzin Radia Szczecin zabieramy Was w pełną przygód podróż po naszym archiwum. Na stronie radioszczecin.pl w zakładce "W 80 lat dookoła Radia" znajdziecie audycje z Radiowego Archiwum - podcasty z lat 40. i 50., 60., 70., a teraz 80. I właśnie audycje z tych ostatnich lat opublikowaliśmy symbolicznie w rocznicę podpisania porozumień sierpniowych w Szczecinie, czyli 30 sierpnia. Przed nami podróż do przeszłości, do pełnych nadziei, ale i beznadziei, lat 80. Zaglądajcie na stron "W 80 lat dookoła Radia", a próbka tego, co możecie znaleźć w "Machinie czasu".

24.08.2025 - A w Krakowie na Brackiej pada deszcz

Sun, 24 Aug 2025 21:02:36 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1221

"To wspaniałe, gdy nie trzeba mierzyć się z jakimiś przeszłymi, a jeszcze, nie daj Boże, nadmiernymi sukcesami przodków, przynajmniej we własnej branży. I tak by było w moim przypadku, gdyby nie fakt, że rodzice zgotowali mi na własne życzenie problem, proponując objęcie trudnej funkcji matki chrzestnej nie komu innemu, tylko mistrzyni piosenkarskiego słowa Agnieszce Osieckiej." - pisze w swojej książce "A w Krakowie na Brackiej pada deszcz. Nieznane historie znanych piosenek" Michał Zabłocki. Jego Tata, Wojciech był architektem i szablistą z olimpijskim złotem, a Mama – Alina Janowska – sławną aktorką. W jaki sposób został poetą piosenki? Dlaczego i w jakich okolicznościach powstały teksty do najsłynniejszych piosenek, śpiewanych m.in. przez Grzegorza Turnaua, Agnieszkę Chrzanowską, Czesława Mozila, Sławka Uniatowskiego i wielu innych wykonawców? Jakie były kolejne etapy jego przygody z muzyką? Czy duże nazwiska to duże problemy? No i czy w Krakowie na Brackiej pada deszcz? Na te pytania w Krakowie odpowie Michał Zabłocki, a w Szczecinie miło będzie słuchać nie tylko jednej kobiecinie. Agata Rokicka, zapraszam słuchaczy wszystkich "puci". Książka "A w Krakowie na Brackiej pada deszcz" ukazała się nakładem Wydawnictwa Emocje Plus Minus.

17.08.2025 - Nie ma takiego numeru...

Sun, 17 Aug 2025 22:56:17 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1220

"Nie ma takiego numeru.. Nie ma takiego numeru... Nie ma takiego numeru" - powtarzał w słuchawce telefonu beznamiętny głos kobiecy. Telefon w czasach PRL-u był towarem deficytowym. Choć wiele wówczas można było załatwić "po znajomości", tego chyba nie. W każdym razie jedna z bohaterek tej opowieści pracowała w Międzymiastowej, a sama nie miała aparatu w domu. Czym była i jak pracowała Międzymiastowa? Jak łączono telefony międzynarodowe? Czym była zegarynka? I jak działał "internet tamtych czasów"? Jaką rolę pełniły budki telefoniczne?

10.08.2025 - Gdzie jest spiker?

Mon, 11 Aug 2025 16:32:15 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1219

Pewnego lipcowego wieczoru w 1972 roku wśród radiowców gruchnęła wiadomość: zaginął spiker! Program się zbliża (i to w dodatku na antenie ogólnopolskiej!), a jego nie ma. Okazało się... Nie, nie zdradzę pointy - trzeba posłuchać "Machiny czasu".

Ta historyjka o Zbigniewie Arabskim, wieloletnim Głosie Radia Szczecin wiele mówi o pozycji spikera w dawnym radiu. Ale też o uczuciach, które budził w słuchaczach.

Historia radia z perspektywy spikera - w "Machinie czasu". Wykorzystano w niej fragmenty audycji z Archiwum Radia Szczecin: Aliny Głowackiej i Alicji Maciejowskiej oraz Haliny Lizińczyk, Agaty Foltyn, Ryszarda Bogunowicza, Zbigniewa Puchalskiego. Wiele z archiwalnych audycji Radia Szczecin i o Radiu Szczecin znajdziecie na naszej stronie "W 80 LAT DOOKOŁA RADIA".

3.08.2025 - Niemenowe nutki

Mon, 04 Aug 2025 12:01:01 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1218

Czesław Niemen to jeden z najbardziej rozpoznawalnych, a jednocześnie najbardziej oryginalnych i charyzmatycznych polskich wokalistów. Zapytany o Niemena Zbigniew Hołdys, gitarzysta Perfectu odpowiedział krótko: "Całe szczęście, że żył". Na pewno zgodzi się z tym zadaniem nasz gość. To Andrzej Szpak - szczeciński wokalista, muzyk i kompozytor, finalista programu The Voice Senior, wielbiciel i popularyzator piosenek Czesława Niemena. Niedawno wyszła jego płyta z jazzowymi, bardzo klimatycznymi aranżacjami piosenek Niemena. Album zatytułowany jest po prostu - "Sen o Warszawie" Niemenowe nutki w "Machinie czasu". Agata Rokicka, zapraszam.

27.07.2025 - Światło w mroku

Thu, 31 Jul 2025 01:09:53 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1217

Jest takie miejsce, do którego często wracam. Nawet jeśli nie mogę tam być, myślę o nim i przywołuję jego obraz pod powiekami. To świątynia, która ma niepowtarzalny klimat. Tonie w mroku, a jednak ma w sobie Światło. To lwowska Katedra Ormiańska. Ściany w świątyni ozdobili krakowscy artyści, Franciszek Mączyński i Józef Mehoffer. Był jeszcze jeden malarz, który - kiedy zaczynał prace nad malowidłami ściennymi w tej świątyni - był kompletnie nieznanym artystą, samoukiem. W ogóle Jan Henryk Rosen miał ciekawą biografię. Przez moment był sekretarzem Ignacego Jana Paderewskiego i towarzyszył mu między innymi podczas negocjacji w Lidze Narodów w Genewie, decydujących dla kształtu odradzającego się państwa polskiego. Przez rok (1922–1923) był też urzędnikiem w Ministerstwie Spraw Zagranicznych w Warszawie, ale zrezygnował z pracy, by zająć się malarstwem.

13.07.2025 i 20.07.2025 Wspomnienie księdza Józefa Tischnera w roku Tischnera

Tue, 22 Jul 2025 22:29:33 +0200

Machina czasu (Ks. Józef Tischner cz 1)
radioszczecin.pl/245,1216

Ogłoszony przez Senat RP Rok Księdza Profesora Józefa Tischnera stanowi doskonałą sposobność do przypomnienia postaci tego wybitnego profesora, myśliciela i filozofa. Z jego bogatej spuścizny myślowej pozostało do wydobycia wiele niezwykle głębokich i trafnych myśli, które mogą być pomocne w radzeniu sobie z wyzwaniami współczesności.

Józef Tischner urodził się w 1931 r. w Starym Sączu. Ukończył Wydział Teologiczny i Wydział Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego, a także Wydział Filozofii Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie. Był uczniem Romana Ingardena, wybitnego fenomenologa. Był filozofem, duszpasterzem, wieloletnim wykładowcą i profesorem Papieskiej Akademii Teologicznej (dziś Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie).

28 czerwca 2025 r. minęło 25 lat od śmierci autora „Etyki solidarności”. Postać wybitnego polskiego filozofa, znanego kapłana postanowili przypomnieć senatorowie RP, którzy na posiedzeniu 29 października 2024 roku zadecydowali, że rok 2025 będzie Rokiem ks. prof. Józefa Tischnera

13.07.2025 i 20.07.2025 Wspomnienie księdza Józefa Tischnera w roku Tischnera

Tue, 22 Jul 2025 22:29:33 +0200

Machina czasu (Ks. Józef Tischner cz 2)
radioszczecin.pl/245,1216

6.07.2025 - Lipcowe tematy i klimaty

Mon, 07 Jul 2025 02:13:48 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1215

Jak pierwszy prezydent Szczecina, Piotr Zaremba wspominał 5 lipca 1945 roku? Kto był pierwszym lokatorem gmachu będącym siedzibą prezydenta miasta przy obecnym placu Armii Krajowej i dlaczego to nie był Piotr Zaremba? Jaka jest najlepsza piosenka na deszczowe lato? Kiedy podniesiono banderę na Manifeście Lipcowym? I co miały do zaoferowania nastolatkom w latach 60. Szczecińskie Zakłady Odzieżowe im. 22 Lipca?

Lipcowe tematy i klimaty w "Machinie czasu". Wykorzystałam w niej fragmenty audycji: Aliny Głowackiej, Zofii Kozłowskiej i Marii Nesterowicz, Ryszarda Mysiaka, Zofii Burskiej, Bohdana Onichimowskiego oraz spółki autorskiej: Bolesław Grodzicki/Tadeusz Klimowski/Władysław Wojciechowski.

Tu przypominam – z okazji swojej 80-tki Radio Szczecin publikuje archiwalne audycje. Udostępniamy je na stronie internetowej radioszczecin.pl w zakładce „W 80 lat dookoła Radia”. To dopiero jest podróż w czasie! Macie tam już audycje z lat 40., 50. i 60. W tym miesiącu pojawią się lata 70. To czas prosperity PRL-u, ale też wielkiego rozkwitu Radia Szczecin. Agata Rokicka, zapraszam do słuchania.

15. i 22.06.2025 - Świętowanie Pleciugowe - historia zapisana w naszym archiwum

Thu, 03 Jul 2025 01:33:04 +0200

Posłuchaj drugiej części audycji Małgorzaty Frymus
radioszczecin.pl/245,1213

Teatr Lalek Pleciuga w Szczecinie istnieje od ponad 70 lat. Niemal dla każdego mieszkańca naszego miasta jest oczywistością, choć różne roczniki znają i mają swoją Pleciugę. Dla wielu z nas to ta rozebrana kilkanaście lat temu przy ulicy Kaszubskiej, dla tych starszych - przy Wojska Polskiego, dla najmłodszych - ta z Placu Teatralnego. Niektórzy pamiętają Włodzimierza Dobromilskiego, kolejni Zbigniewa Niecikowskiego, a jeszcze inni Tomasza Lewandowskiego. Ten ostatni jest dyrektorem już - aż trudno w to uwierzyć - cztery lata. W "Machinie czasu" chciałabym zabrać Państwa w dźwiękową podróż po świecie teatralnych początków. Małgorzata Frymus, zapraszam.

15.06.2025 - Moja siostra biografka. Część druga

Tue, 01 Jul 2025 17:36:44 +0200

Posłuchaj drugiej części audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1214

"Zalotnica Niebieska" - to druga, po "Marii i Magdalenie", książka Magdaleny Samozwaniec poświęcona siostrze, poetce Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. Przynosi wiele barwnych opowieści, anegdot, dykteryjek z życia poetki pieszczotliwie nazywanej przez rodzinę i przyjaciół Lilką. Widać, że między siostrami musiała istnieć ogromna więź. Samozwaniec z niesamowitą czułością opisuję siostrę i tłumaczy jej wybory życiowe. Potem powstaje jeszcze "Moja siostra poetka". Ale to już zupełnie innego typu książka... Wspólnie z Rafałem Podrazą - dziennikarzem, biografem, kossakologiem (prywatnie ciotecznym wnukiem Samozwaniec) - zapraszamy na drugą część opowieści "Moja siostra biografka".

15. i 22.06.2025 - Świętowanie Pleciugowe - historia zapisana w naszym archiwum

Sat, 21 Jun 2025 21:52:52 +0200

Posłuchaj pierwszej części audycji Małgorzaty Frymus
radioszczecin.pl/245,1213

Teatr Lalek Pleciuga w Szczecinie istnieje od ponad 70 lat. Niemal dla każdego mieszkańca naszego miasta jest oczywistością, choć różne roczniki znają i mają swoją Pleciugę. Dla wielu z nas to ta rozebrana kilkanaście lat temu przy ulicy Kaszubskiej, dla tych starszych - przy Wojska Polskiego, dla najmłodszych - ta z Placu Teatralnego. Niektórzy pamiętają Włodzimierza Dobromilskiego, kolejni Zbigniewa Niecikowskiego, a jeszcze inni Tomasza Lewandowskiego. Ten ostatni jest dyrektorem już - aż trudno w to uwierzyć - cztery lata. W "Machinie czasu" chciałabym zabrać Państwa w dźwiękową podróż po świecie teatralnych początków. Małgorzata Frymus, zapraszam.

8.06.2025 - Moja siostra biografka

Sun, 08 Jun 2025 22:41:02 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej. Druga część za tydzień, w niedzielę, 15 czerwca po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1212

Maria i Magdalena. Córki Kossaków. "U jednej wszystko było poezją, u drugiej dowcipem" - pisał w swojej książce "Wśród ludzi mojego miasta" Zygmunt Leśnodorski, krytyk i historyk literatury, teatrolog. "Jedna nastawiona do wewnątrz, druga na zewnątrz. Jedna była egzotycznym kwiatem cieplarnianym, stroniącym od ludzi, druga kobietą sportową i towarzyską, lubiącą publiczne występy, narty, kajak, dancing, brydża, flirt, morskie wycieczki i cały repertuar, których dostarcza luksusowe życie współczesne."

Magdalena Samozwaniec urodziła się w 1894 roku w Krakowie. Z domu Kossak, primo voto Starzewska, secundo voto Niewidowska. Samozwaniec to pseudonim artystyczny pisarki, nazywanej „pierwszą damą polskiej satyry”. Autorka między innymi „Na ustach grzechu. Powieść z życia wyższych sfer towarzyskich”, „Kartki z pamiętnika młodej mężatki”, „Wielki szlem”, „Maleńkie karo karmiła mi żona”. Przez całe swoje życie dbała o swoją siostrę, Marię Pawlikowską-Jasnorzewską (zwaną przez bliskich Lilką), a po jej śmierci - o pamięć o niej. Opowiada o autorce "Niebieskich migdałów" w książkach: "Maria i Magdalena", "Zalotnica niebieska" i "Moja siostra poetka". Nawiązując do ostatniego tytułu, wspólnie z Rafałem Podrazą - dziennikarzem, biografem, kossakologiem (prywatnie ciotecznym wnukiem Samozwaniec) - zapraszamy na "Machinę czasu" pt. "Moja siostra biografka".

1.06.202 - "Poetka złamanego koloru". Część druga.

Mon, 02 Jun 2025 10:38:27 +0200

Posłuchaj 2 części audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1211

Kiedy czyta się najnowszą książkę Piotra Derlatki "Agnieszka. Osiecka między wierszami", odnosi się wrażenie, że jej bohaterka była ciągle w ruchu, w procesie zmiany, że męczył ją i napędzał ciągły głód nowych doznań. Agnieszka Osiecka - poetka piosenki, autorka ponad dwóch tysięcy tekstów przebojów, które śpiewała i śpiewa cała Polska - była nietuzinkową postacią, miała więc ciekawe, barwne życie. Zapraszam na drugą, zarazem ostatnią część opowieści o Agnieszce Osieckiej. Gościem "Machiny czasu" jest Piotr Derlatka, autor wspomnianej książki, która ukazała się w tym roku nakładem Wydawnictwa Emocje Plus Minus. Agata Rokicka, zapraszam.

4.05.2025 - Swoją drogą

Wed, 28 May 2025 14:24:33 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1207

"Ja idę ciągle swoją drogą. Nikt mi nie zabierze tego, co już mam za sobą. Do przodu idę z podniesioną głową, Stawiając czoła kolejnym problemom i trwogom." Śpiewa Mesajah w piosence "Swoją drogą". Milena Witecka-Sznajder i Marcin Sznajder zawsze chodzą swoją drogą. Jak piszą na blogu: "...na randkę umawiają się na wspólny bieg ultra, na urlopie robią Koronę Gór Polski w tydzień, a jak już wychodzą z domu to... dookoła Polski." Dziś wyruszymy właśnie dookoła Polski. Piechotą, tak jak to zrobili Milena i Marcin, którzy swoje przygody i wrażenia opisali w książce „W drodze do… Dookoła Polski na piechotę”. Swoją drogą Milena wydała właśnie kolejną książkę "Kolosy. 25 lat przygód i inspiracji". To 11 historii, które prowadzą nas do świata alpinizmu, podróży czy żeglarstwa, są też opowieściami o odkrywaniu i doświadczaniu. Odkrywaniu samych siebie, własnych granic, siebie w relacjach z innymi i otaczającą nas naturą. Zatem c.d.n.

25.05.2025 - "Poetka złamanego koloru"

Mon, 26 May 2025 21:29:07 +0200

Posłuchaj 1 części audycji. Kolejna - za tydzień, 1 czerwca, po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1210

Agnieszka Osiecka. Panienka z dobrego domu na Saskiej Kępie czy zbuntowana artystka? Samotniczka z wyboru czy kobieta uzależniona od miłości i namiętności? Otwarta i towarzyska czy zamknięta w sobie i nieodgadniona? "Poetka złamanego koloru", jak ją określił Jan Kott, była autorką ponad dwóch tysięcy tekstów piosenek. Utworami, które zajmują trwałe miejsce w historii polskiej muzyki rozrywkowej są m.in.: "Okularnicy", "Kochankowie z ulicy Kamiennej", "Nim wstanie dzień", "Na całych jeziorach ty", "Zielono mi", "Małgośka", "W żółtych płomieniach liści", "Niech żyje bal" czy "Wariatka tańczy". Gościem audycji, przewodnikiem po życiu Agnieszki Osieckiej będzie Piotr Derlatka - polonista, nauczyciel w poznańskiej szkole średniej, doktor nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa, teatrolog, autor książek: "Poeci piosenki 1956–1989", "Jego portret. Opowieść o Jonaszu Kofcie" oraz "Zdradziecka Agnieszka Osiecka", wreszcie "Agnieszka. Osiecka między wierszami", która ukazała się w tym roku nakładem Wydawnictwa Emocje Plus Minus i która jest punktem wyjścia do naszej opowieści w "Machinie czasu".

18.05.2025 - Wybiórcza audycja wyborcza

Mon, 19 May 2025 00:49:13 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1209

Czy czują się Państwo wybornie? Mam nadzieję. W końcu to dzień wyborów – pozwolę sobie na lekko żenujący żart. Może dlatego, że chcę ukryć, jak bardzo jestem wzruszona za każdym razem, gdy korzystam z tego przywileju, jakim jest udział w demokratycznych wyborach. Dziś podróż „Machiną…” do czasów, gdy w naszym kraju praktykowano wybory bez wyboru. Wybiórcza audycja wyborcza w "Machinie czasu" czyli podróż po archiwum Radia Szczecin. Agata Rokicka, zapraszam.

11.05.2005 - Rejewski. Różycki. Zygalski

Wed, 14 May 2025 17:06:32 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1208

Za nami 80. rocznica zakończenia II wojny światowej. Dziś o Polakach, którzy w znaczący sposób przyczynili się do zwycięstwa aliantów. Choć ich badania wpłynęły na losy wojny, nigdy nie zostali należycie docenieni na forum międzynarodowym. Trzej Panowie: Marian Rejewski, Henryk Zygalski i Jerzy Różycki w „Machinie czasu”. Gośćiem audycji był Marek Grajek – kryptolog, autor książek „Enigma. Bliżej prawdy” oraz "Nie tylko Enigma. Ryba, która przemówiła". Agata Rokicka, zapraszam.

27.04.2025 - Adam Rustowski. Sercem zawsze w Szczecinie.

Tue, 29 Apr 2025 14:41:51 +0200

Posłuchaj audycji Małgorzaty Frymus
radioszczecin.pl/245,1206

Adam Rustowski urodził się w Berlinie w obozie dla Powstańców Warszawskich, bowiem jego młoda mama walczyła w Powstaniu. Wychował się w Szczecinie, potem mieszkał i pracował w różnych miastach Polski. Jednak chciał czegoś więcej, a socjalistyczna Polska nie mogła mu tego dać. Postanowił wyemigrować i zamieszkał w Australii, ale sercem ciągle jest w Szczecinie.

20.04.2025 - Maria Pawlikowska-Jasnorzewska. autorka tekstów piosenek.

Tue, 22 Apr 2025 14:24:26 +0200

Posłuchaj audycji Małgorzaty Frymus
radioszczecin.pl/245,1205

Czesław Niemen, Sanah, Kayah, Krystyna Janda chętnie sięgali po teksty Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. Jej poezja mówi o świecie więcej niż niejeden esej czy grube tomy powieści.

Na przykład "Pocałunki" w wykonaniu Sanah inspirowane są wcześniejszą wersją piosenki śpiewanej przez Ewę Demarczyk.
Obie nawiązują do wiersza Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej o tym samym tytule. Jest to połączenie poezji z muzyką country, jak opisuje sama artystka.

Wraz z Rafałem Podrazą, biografem poetki porozmawiamy o piosenkach, które powstały do tekstów Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej.

Zapraszam, Małgorzata Frymus.

13.04.2025 - Dwa słowa to za mało

Mon, 14 Apr 2025 01:54:11 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1204

"Kochane dziatki! Tatuś Was zawsze jednakowo kocha..." - tak zaczyna się list, który dotarł do do adresatów - Romka i jego siostry. U góry widniała data: 24 stycznia 1940 roku. I jeszcze miejsce nadania: Ostaszków.

Od tamtego czasu minęło 85 lat. Mały Romek (albo Aldek, jak mówiono w rodzinie) jest już dojrzałym Romualdem. A tęsknota pozostała taka sama. Tym bardziej, że później historia ojca - jednego z 22 tysięcy Polaków, ofiar zbrodni katyńskiej - mocno się komplikuje. Nic nie jest jasne, tak wiele pytań pozostaje bez odpowiedzi.

Być może ktoś ze słuchaczy może pomóc. Posłuchajcie i jeśli macie jakieś informacje na temat losów pana Stanisława Sikory, napiszcie: rokicka@radioszczecin.pl

6.04.2025 - Spotkanie pod radiową magnolią

Sun, 06 Apr 2025 23:12:08 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1203

Jej nazwa pochodzi od nazwiska francuskiego botanika Pierre'a Magnola. Nadał ją magnolii Charles Plumier - zakonnik i również botanik. Nawiasem mówiąc jest też autorem innych nazw, które stworzył według tego samego klucza: fuksja (Fuchsia) od Leonharta Fuchsa, lobelia zwisająca (Lobelia pendula) od Matthiasa de l’Obela, kluzja od Karola Kluzjusza i begonia od Michela Bégona.

Szczecin słynie z magnolii. Rośnie ich tu 6 gatunków, m.in. magnolia pośrednia, gwiaździsta, kobus, purpurowa i brooklińska 'Yellow Bird'. A najpiękniejsza rośnie u zbiegu ulicy Niedziałkowskiego i alei Wojska Polskiego, tuż przy siedzibie Radia Szczecin.

30.03.2025 - O hejnale, dziewczynce z plastikową trąbką i... srokach

Sun, 30 Mar 2025 23:32:18 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1202

Od 30 lat z gmachu Urzędu Miasta rozbrzmiewa ta sama melodia. Niesie się po Jasnych Błoniach, Parku Kasprowicza, zagląda do pobliskich domków i kamienic. Hejnał Szczecina został skomponowany w 1995 roku przez Janusza Stalmierskiego. Prawykonanie odbyło się 26 kwietnia.

Przez 16 lat hejnał wykonywał na trąbce Michał Koniarski - muzyk i pedagog. Ponad 5800 razy wjeżdżał, a po przygodzie z utknięciem w windzie wchodził na górę gmachu przy Armii Krajowej, stawał w oknie lub wychodził na balkon i grał miastu jego pieśń.

O hejnale, dziewczynce z plastikową trąbką, niezwykłym duecie z psem, zaletach łapania wielu srok za ogon, nauczaniu muzyki i kulturze w rozmowie z Michałem Koniarskim. Rozmowie towarzyszą kompozycje naszego gościa wykonane z zespołem KaWu'Ś oraz różne wykonania szczecińskiego hejnału. Ostatnie zarejestrowane obecnie, gdy hejnał nie jest już grany na żywo, lecz odtwarzany z nagrania.

23.03.2025 - Piosenka potrzebna od zaraz

Mon, 24 Mar 2025 01:51:13 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1201

"Bratki", "Wesoły listonosz", "Polewaczka", "Gazowe lampy", "Oplotła mnie wielka tęsknota", "Przez szczecińskie ulice", "Kiedy żołnierz cię pokocha", "Rodzinny port", "Kryminalny walczyk", "Kryminał tango", "Turzyńska polka", "Szczecin i ty", "Szczecińskie bale" - to tytuły piosenek Bruna Gościniaka. Kilkanastu, a ma ich na swoim koncie dużo więcej. Bruno Gościniak to muzyk, kompozytor, animator życia muzycznego Szczecina. Związany był z Radiem Szczecin i szczecińską telewizją. Współpracował m.in. z Filipinkami, Planetkami, Ananasami i Hajduczkami. Pod koniec 1979 roku przy ówczesnym stoczniowym Domu Kultury „Korab” w Szczecinie, wspólnie z Tadeuszem Klimowskim, założył zespół Ręczno-Nożna Kapela Przydrożna. Portret Bruna Gościniaka w "Machinie czasu". To będzie podróż do przeszłości, w poszukiwaniu zaginionych dźwięków z radiowego archiwum. Wykorzystano fragmenty audycji Haliny Więcek-Przybyły, Aliny Głowackiej, Teresy Podesławskiej, Tadeusza Klimowskiego oraz mojego autorstwa.

16.03.2025 - Jak Janusz Przymanowski "Rudym 102" zawojował całą Polskę. Część druga

Sun, 16 Mar 2025 21:16:54 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1199

To był serial! Mowa o "Czterech pancernych i psie". Ojcem tej opowieści był pisarz, Janusz Przymanowski, postać nieco przykurzona, zapomniana, a – nawet jeśli nie – to nie budząca raczej sympatii. Gościem "Machiny czasu" jest Jarosław Molenda, autor "Czterech pancernych i... pisarza. Opowieści o Januszu Przymanowskim, który "Rudym 102" zawojował całą Polskę". Agata Rokicka, zapraszam na 2 część "pancernej" Machiny.

9.03.2025 - Jak Janusz Przymanowski "Rudym 102" zawojował całą Polskę

Sun, 09 Mar 2025 20:41:38 +0100

Posluchaj 1 części audycji Agaty Rokickiej. Druga - za tydzień, 16 marca po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1198

"Jak wspominał Przymanowski, pewien towarzysz znawca, Witold S., stwierdził stanowczo, że obraz jest przeerotyzowany: Janek całuje Marusię. Ustąpił dopiero wówczas, gdy mu wyjaśniono, że pocałunek żołnierza polskiego i radzieckiej sanitariuszki podkreśla sojusz Wojska Polskiego z Armią Czerwoną."

Powstawał w latach 1966-1970. Serial "Czterej pancerni i pies" był bardzo ważnym, wspólnym doświadczeniem kilku pokoleń Polaków. Dzieciaki z wypiekami na twarzy śledziły losy załogi czołgu o numerze bocznym 102. Bawiły się w wojnę. Marzyły o hełmofonie. Mówiły serialowymi tekstami. Szaleństwo nie ominęło dorosłych.

Ojcem "Czterech pancernych i psa" był pisarz, Janusz Przymanowski, postać kontrowersyjna i trochę zapomniana. Z niepamięci wydobywa go Jarosław Molenda, autor "Czterech pancernych i... pisarza. Opowieści o Januszu Przymanowskim, który "Rudym 102" zawojował całą Polskę", który będzie gościem "Machiny czasu".

2.03.2025 - Posłaniec złych wiadomości

Tue, 04 Mar 2025 00:02:21 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1197

„Szpieg zawodowy, czyli oficer wywiadu, musi być empatyczny. I to poczucie empatii musi być głębokie i autentyczne! Szpieg musi lubić ludzi, po to żeby i jego ludzie lubili.” Te zdania wydają się być dla niego ważne, bo podobną opinię wyrażał wielokrotnie, nie tylko w rozmowie, którą przeprowadziła z nim Anna Kalita (w tekście „Rosyjscy szpiedzy. "To może być sąsiad mieszkający za ścianą". Gazeta.pl). Gościem „Machiny czasy” będzie płk. Włodzimierz Sokołowski, bardziej znany jako Vincent V. Severski - były oficer wywiadu, dziś pisarz, autor serii „Nielegalni” i „Zamęt”. Oprócz nich napisał także biografię polskiej agentki brytyjskiej tajnej służby - „Christine. Powieść o Krystynie Skarbek” oraz „Plac Senacki 6 PM” – książkę, którą uważa za swoje największe literackie osiągnięcie. O kulisach szpiegowania i pisania szpiegowskich bestsellerów w „Machinie czasu”. Vincent V. Severski przybył do naszego regionu na zaproszenie Książnicy Strgardzkiej.

23.02.2025 - Mariana Jurczyka historia i Historia. Część trzecia

Mon, 24 Feb 2025 15:41:30 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej. Część trzecia, ostatnia
radioszczecin.pl/245,1196

"Solidarność" jak każda rewolucja – nawet pokojowa – wywróciła do góry nogami dotychczasowy porządek społeczny. Zmieniła losy milionów ludzi, przed niektórymi otwierając drogę do niewyobrażalnej wcześniej kariery" - pisze na okładce książki "Marian Jurczyk. Biografia polityczna szczecińskiej legendy Solidarności" prof. Antoni Dudek, znakomity historyk, politolog i publicysta. I rozwija tę myśl: "Bohater tej książki z magazyniera stał się najpierw ważnym liderem największego w naszych dziejach związku zawodowego, a później senatorem RP i prezydentem Szczecina. W błyskotliwie opisanej przez Michała Siedziako powikłanych losach Mariana Jurczyka dostrzec można zarówno jasne, jak i ciemne strony wielkiej zmiany, jaka stała się udziałem Polaków na przełomie XX i XIX wieku."

Wspólnie z dr. Michałem Siedziako, historykiem i politologiem, adiunktem w Instytucie Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie Uniwersytetu Szczecińskiego, autorem monografii zapraszamy na trzecią, ostatnią część opowieści o Marianie Jurczyku.

W "Machinie..." wykorzystano fragmenty audycji Sebastiana Wypycha, Pawła Żuchowskiego, Tomasza Chacińskiego, Elżbiety Bitner i Sylwestra Woronieckiego oraz Konrada Wojtyły i Agaty Rokickiej z archiwum Radia Szczecin.

16.02.2025 - Mariana Jurczyka historia i Historia. Część druga

Mon, 17 Feb 2025 00:38:57 +0100

Posłuchaj 2 części audycji. Ostatnia - za tydzień, 23 lutego, po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1195

Przyjechał tu w połowie lat 50. w poszukiwaniu lepszego życia. Magazynier w Stoczni Szczecińskiej im. Adolfa Warskiego. Związkowiec, przywódca strajku, działacz opozycji w okresie PRL, senator Rzeczypospolitej Polskiej, dwukrotny prezydent Szczecina - Marian Jurczyk jest bohaterem tej "Machiny czasu". Kolejna, druga część opowieści rozpoczyna się po wydarzeniach Grudnia 70 i Stycznia 71. Naszym gościem jest dr Michał Siedziako, autor książki "Marian Jurczyk (1935–2014). Biografia polityczna szczecińskiej legendy „Solidarności”. W "Machinie czasu" wykorzystałam fragmenty audycji z archiwum Radia Szczecin: Aliny Głowackiej, Marka Koszura, Lecha Galickiego, Konrada Wojtyły i mojego autorstwa. Za tydzień ostatnia część opowieści.

9.02.2025 - Mariana Jurczyka historia i Historia

Sun, 09 Feb 2025 22:22:47 +0100

Posłuchaj 1 części audycji. Kolejna - za tydzień, 16 lutego, po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1194

"Czy Marian Jurczyk był tajnym współpracownikiem komunistycznej Służby Bezpieczeństwa? Dlaczego w 1981 roku stanął do walki o fotel przewodniczącego związku jako kontrkandydat Lecha Wałęsy? I co sprawiło, że zyskał poparcie aż jednej czwartej delegatów na I krajowy zjazd Solidarności? Czy był antysemitą i chciał stawiać szubienice dla komunistów? Jak znalazł się w gronie jedenastu „szczególnie niebezpiecznych” opozycjonistów, którym władze PRL planowały wytoczyć proces o próbę obalenia przemocą ustroju socjalistycznego? Jak odnalazł się w nowej, demokratycznej rzeczywistości III RP? Jak zarządzał miastem i czy sprawdził się jako prezydent Szczecina?"

Na te pytania (i wiele innych) odpowiada dr Michał Siedziako w swojej znakomitej książce "Marian Jurczyk (1935–2014). Biografia polityczna szczecińskiej legendy „Solidarności”. Autor będzie dziś gościem "Machiny czasu". To pierwsza z trzech części poświęconych Marianowi Jurczykowi.

2.02.2025 - "Z radia powstałem i w radio się obrócę"

Mon, 03 Feb 2025 20:41:31 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1193

Wczoraj, 1 lutego obchodziliśmy rocznicę bliską sercu każdego radiowca. 100 lat temu czyli 1 lutego 1925 roku powstała polska radiofonia. O warunkach, w jakich w Polsce powstało radio, o pierwszych audycjach i nagraniach, które dotrwały do naszych czasów, a przede wszystkim o ludziach, którzy tworzyli radio w dzisiejszej "Machinie czasu". Jedną z takich osób był Jeremi Przybora - genialny tekściarz, Starszy Pan z Kabaretu, człowiek telewizji, ale i wielki miłośnik radia. Otrzymując w 1995 roku Diamentowy Mikrofon powiedział: "z radia powstałem i w radio się obrócę". W "Machinie..." wykorzystano fragmenty audycji Aliny Głowackiej, Alicji Maciejowskiej i mojego autorstwa z archiwum Radia Szczecin oraz Doroty Piotrowskiej z Polskiego Radia.

26.01.2025 - Jest w orkiestrze jakaś siła

Mon, 27 Jan 2025 16:49:22 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1192

"Niby nic, a tak to się zaczęło, niby nic, zwyczajne pa pa pa. Jest w orkiestrach dętych jakaś siła, lecz ich dzisiaj brak!" "Orkiestry dęte" – tę piosenkę śpiewała przed laty Halina Kunicka. Utwór skomponowała Urszula Rzeczkowska do tekstu Jana Tadeusza Stanisławskiego - genialnego satyryka, autora mniemanologii stosowanej. W dniu finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy nie może być inaczej. Dziś opowieść o orkiestrach, nie tylko dętych. Jakie były początki orkiestry Filharmonii w Szczecinie? Jaki związek orkiestra Polskiego Radia w Szczecinie (dziś Radia Szczecin) miała z Johannem Straussem (synem)? Dla kogo Jan Waraczewski, nieżyjący już koncertmistrz orkiestry symfonicznej występował w dzieciństwie? Jakie były muzyczne przygody kolejowej orkiestry dętej ze Stargardu? Kto batutą wojuje? I czy dyrygent największej orkiestry świata WOŚP, Jurek Owsiak lubi... szpinak?

19.01.2025 - Marsz po wiedzę. Część druga

Sun, 19 Jan 2025 22:44:41 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1191

Akademia Sztuki, Politechnika Morska, Pomorski Uniwersytet Medyczny, Uniwersytet Szczeciński, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny oraz uczelnie prywatne. Oferta akademickiego Szczecina jest bogata. A jaka jest historia szczecińskich uczelni? Jacy naukowcy wyznaczali nowe kierunki w nauce powojennego Szczecina? Kto wspomagał studentów w ich marszu po wiedzę? Zapraszamy na drugą część opowieści o akademickim Szczecinie. W podróż do przeszłości (ale i przyszłości) wybierzemy się z członkami Szczecińskiego Stowarzyszenia Naukowców SATU: dr hab. Agnieszką Szudarek, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego, dyrektorką Instytutu Historycznego US; prof. dr. hab. n. med. Wojciechem Marliczem, Klinika Gastroenterologii, Wydział Medyczny, Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie oraz dr. hab. Maciejem Nowakiem, prof. ZUT, kierownikiem Katedry Nieruchomości, Wydział Ekonomiczny, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie. W "Machinie czasu" wykorzystano fragmenty audycji Andrzeja Androchowicza, Stanisława Borowieckiego, Aliny Głowackiej i Marka Borowca z archiwum Radia Szczecin.

12.01.2025 - Marsz po wiedzę

Sun, 12 Jan 2025 23:17:05 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej. Druga część opowieści za tydzień, 19 stycznia po 20
radioszczecin.pl/245,1190

14 października 1946 roku w kierunku ulicy Korzeniowskiego szli ludzie z krzesłami w rękach. Ten niezwykły pochód został zapamiętany przez wszystkich, którzy go widzieli. Inauguracja roku akademickiego w pierwszej uczelni w powojennym mieście, Akademii Handlowej była wielkim i ważnym wydarzeniem. Rozpoczęła nowy rozdział w historii polskiego Szczecina.

Dlaczego studenci pierwszej uczelni w naszym mieście wybrali się na wykłady z krzesełkami? Jakie były początki akademickiego Szczecina? Jacy naukowcy tworzyli szczecińskie uczelnie?

W podróż "Machiną czasu" wybierzmy się z członkami Szczecińskiego Stowarzyszenia Naukowców SATU: dr hab. Agnieszką Szudarek, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego, dyrektorką Instytutu Historycznego US; prof. dr. hab. n. med. Wojciechem Marliczem, Klinika Gastroenterologii, Wydział Medyczny, Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie oraz dr. hab. Maciejem Nowakiem, prof. ZUT, kierownikiem Katedry Nieruchomości, Wydział Ekonomiczny, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie.

W "Machinie..." wykorzystano fragmenty audycji Aliny Głowackiej, Alicji Maciejowskiej, Haliny Lizińczyk, Zofii Kozłowskiej, Marii Nesterowicz, Marii Gruszczyńskiej, Mariana Kowalskiego i Stanisława Borowieckiego oraz mojego autorstwa z archiwum Radia Szczecin. Agata Rokicka, zapraszam. Także na drugą część opowieści - za tydzień, 19 stycznia, po godzinie 20.

5.01.2025 - "Okres pogrążania się w wir doczesnych uciech"

Mon, 06 Jan 2025 00:37:42 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1189

Karnawał to czas zabaw, balów, przebieranek i ucztowania. Rozpoczyna się 6 stycznia, w święto Trzech Króli, a kończy dzień przed środą popielcową, która w tym roku wypada 5 marca. Jak mówi głos z przeszłości: "Karnawał to okres pogrążania się w wir doczesnych uciech czyli hulaszczego trybu życia". No to hulamy! Agata Rokicka, zapraszam. W "Machinie..." wykorzystano fragmenty audycji Aliny Głowackiej, Alicji Maciejowskiej, Agaty Foltyn, Waleriana Pawłowskiego, Tadeusza Klimowskiego oraz spółki autorskiej Fitz, Popiel, Strzelbicki z archiwum Radia Szczecin, a także fragment filmu "Lekarstwo na miłość".

1.01.2025 - PRL od gastronomicznego zaplecza. Część druga

Wed, 01 Jan 2025 20:37:53 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej (część druga)
radioszczecin.pl/245,1188

Zapraszam na dalszy ciąg opowieści o kulinarnym PRL-u. Wspólnie z Wojciechem Przylipiakiem zabierzemy Was na smakowitą wędrówkę po barach, restauracjach i wagonach restauracyjnych WARS-u, kioskach na peronach dworcowych, budkach z piwem oraz na... koncert Depeche Mode w 1985 roku. Wojciech Przylipiak jest autorem książki "Kelnerki, barmani i wodzireje. Jak obsługiwaliśmy klienta w PRL”. Agata Rokicka, zapraszam w Nowy Rok, po godzinie 20.

29.12.2024 - PRL od gastronomicznego zaplecza

Sun, 29 Dec 2024 22:12:47 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1187

Z jednej strony – próby zachowania przedwojennej elegancji i sznytu, z kelnerkami i kelnerami w białych koszulach, uśmiechniętych, grzecznych, kompetentnych, a z drugiej – realia niedoborów i pustych półek w sklepach czasów PRL-u. Zapraszam na smakowitą wędrówkę po barach mlecznych, kawiarniach, restauracjach i wagonach restauracyjnych WARS-u, kioskach na peronach dworcowych, budkach ulicznych, karczmach, gospodach, klubach i ekskluzywnych hotelach. W kulinarną podróż w czasy Polski Ludowej zabierze nas Wojciech Przylipiak, autor książki-reportażu „Kelnerki, barmani i wodzireje. Jak obsługiwaliśmy klienta w PRL”. Publikacja ukazała się nakładem wydawnictwa Muza. Dziś po godzinie 20 otworzymy „drzwi do kolorowego świata schowanego w czeluściach szarości Polski Ludowej”, zobaczymy PRL od zaplecza - jak wspominała swoją pracę Grażyna, jedna z bohaterek książki. Druga część opowieści w Nowy Rok, w środę, 1 stycznia po 20.

22.12.2024 - Sylwester Stallone. Bohater naszych czasów

Mon, 23 Dec 2024 09:28:01 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1186

Złośliwi mówią, że wykreował tylko jednego bohatera - choć w dwóch postaciach: Rocky’ego i Rambo - szlachetnego, niezłomnego i walecznego wojownika. Ale Sylwester Stallone to nie tylko Rocky i Rambo - pisze w biografii aktora Tomasz Urbański. Autor ma wielki sentyment do swojego bohatera, do - jak pisze - "bohatera ery VHS, idola kilku pokoleń widzów, którego sława i popularność wykracza daleko poza świat filmu i rozrywki. Umiejętnie wykorzystującego i eksponującego swoją aparycję i predyspozycje, a jednocześnie tuszującego braki i ułomności." Gościem "Machiny czasu" będzie Tomasz Urbański, autor książki "Sylwester Stallone. Nie tylko Rocky i Rambo". Wyruszamy więc do czasów, kiedy takie filmy oglądaliśmy, często nielegalnie, z kaset VHS. Jak z tych zaszumionych taśm, z rozlewającym się obrazem "za kaszą", z lektorem usiłującym "przebić się" przez niemiecki dubbing byliśmy w stanie zobaczyć "Rocky'ego" czy "Rambo"? Nie wiem, ale tylko kasety video dawały nam wówczas taką szansę.

15.12.2024 - Wspaniale wyreżyserował swoje życie

Mon, 16 Dec 2024 01:02:13 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1185

"Wspaniale wyreżyserowali swoje życie" - twierdzi prof. Urszula Chęcińska, badaczka twórczości Joanny i Jana Kulmów. To artystyczne małżeństwo przez lata mieszkało w Strumianach w Puszczy Goleniowskiej. Ona - to poetka, prozaiczka, autorka utworów scenicznych oraz książek dla dzieci i młodzieży, reżyserka. On był filozofem, kompozytorem, reżyserem, pisarzem. "Jestem wolny od wszelkich niechceń, a więc od nienawiści, zawiści, rozpaczy, lęków, przestrogi" - tak brzmi jedno z "Siedmiu przykazań Jana Kulmy". Jego "Dykteryjki przedśmiertne. Wszystkie" zawierają trafne obserwacje obyczajowe, niebanalne refleksje, niosą też w sobie dużą dawkę humoru, ironii i dystansu wobec życia. Ukazały się - zgodnie z wolą autora - w setną rocznicę jego urodzin, która wypadła w piątek, 13 grudnia tego roku. Gościem "Machiny czasu" jest prof. Urszula Chęcińska, prezeska Fundacji Joanny Kulmowej i Jana Kulmy, Pełnomocniczka Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego ds. spuścizny Joanny i Jana Kulmów.

8.12.2024 - Pompastyczna opowieść

Wed, 11 Dec 2024 13:03:02 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1184

Są wysokie, smukłe, ale sporo ważą. W dodatku są wiekowe - niektóre mają już ponad 120 lat! Mimo to ciągle zachwycają i trudno jest przejść obok nich obojętnie. Szczecińskie pompy, zwane berlinkami (może jednak powinny nazywać się szczecinkami), to zabytki techniki stojące w wielu zakątkach miasta. Trzydziestu siedmiu z nich Tomasz Wieczorek, przewodnik miejski nadał imię (czasem nawet dwa imiona). Wszystkie są żeńskie. Dlaczego? I jaką historię opowiadają szczecińskie pompy? O tym w kolejnej „Machinie czasu”.

1.12.2014 - "Organy mówią językiem zrozumiałym dla wszystkich"

Sun, 01 Dec 2024 21:02:46 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1183

"Organy mówią językiem zrozumiałym dla wszystkich" - to słowa zmarłego niedawno red. Janusza Ławrynowicza, dziennikarza Kuriera Szczecińskiego. Był jednym z gorących zwolenników, by w godny sposób upamiętnić słynną rodzinę organmistrzów ze Szczecina. Budowane przez nich znakomite instrumenty można znaleźć w całej Europie, ale też odległych zakątkach świata np. w Afryce Południowej. Niedawno przy ulicy Batalionów Chłopskich w szczecińskich Zdrojach przed willą, w której mieszkał Barnim Grüneberg, najsłynniejszy z rodu, ustawiono tablicę turystyczną. Inicjatorem tej idei jest Jan Kułakowski, uczeń w klasie organów w Zespole Państwowych Szkół Muzycznych im. Feliksa Nowowiejskiego w Szczecinie. Wspólnie z Janem wyruszymy w podróż do przeszłości. Wybierzcie się z nami - po 20.

24.11.2024 - Poeci piosenki

Mon, 25 Nov 2024 21:02:55 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1182

Niemal wszyscy poeci piosenki zaczynali swą działalność w kabaretach, które wówczas przynależały jeszcze do sztuki "dla wtajemniczonych"; miały własne sposoby, kody porozumiewania się z odbiorcą, przeznaczone były dla dość wąskiej publiczności, z całą pewnością nie masowej. W pewnym sensie poeci piosenki zawdzięczają swoje narodziny... cenzurze. Konieczność przedstawiania słów utworów przed koncertami, festiwalami i innymi imprezami, podczas których miały być śpiewane, do akceptacji cenzorom, wymuszała specyficzny język wypowiedzi. To była gra: ile prawdy autor da radę przemycić w piosence? A z drugiej strony - jak "rozkodować" tę wypowiedź? O czym tak naprawdę to jest? O piosenkach i ich autorach w "Machinie czasu", w której wykorzystałam fragmenty audycji z archiwum Radia Szczecin, których autorami byli: Teresa Podesławska, Ewa Dąbska, Alina Głowacka, Jan Sylwestrzak.

17.11.2024 - Pan Fotograf i tajemnice szklanych płytek

Mon, 18 Nov 2024 00:31:33 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1181

Znaleźć skarb - to marzenie wielu. Jak w książkach o przygodach Pana Samochodzika Zbigniewa Nienackiego. Pamiętacie? "Tam skarb Twój, gdzie serce Twoje".

Wszystko zaczęło się wiele lat temu, gdy na strychu domu przy ul. Żymierskiego (dziś – Grota Roweckiego) w Goleniowie - gdzie przed laty Marian Dałkiewicz, wspólnie z żoną, Zofią prowadzili atelier fotograficzne - znaleziono pokryte solidną warstwą kurzu pudełka ze szklanymi płytkami. Okazało się, że są to negatywy.

Kilkadziesiąt lat po śmierci pierwszego powojennego goleniowskiego fotografa postaci ze zdjęć ożywają. Powstał projekt "Goleniowskie Fotohistorie", strona internetowa, a w piątek, 15 listopada otwarto wystawę zdjęć Mariana Dałkiewicza, którą można oglądać w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Goleniowie do 23 listopada.

Została też zrobiona fotografia mieszkańców miasta. Stareńkim, obudowanym drewnem aparatem. Fotograf przykrył głowę czarnym materiałem, odsłonił obiektyw, błysnął i... zadziała się magia. Jak za czasów pana Mariana.

10.11.2024 - Rekonstrukcja pamięci

Mon, 11 Nov 2024 20:44:21 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1179

Przywraca dziełom sztuki dawny blask. Pozwala nam dostrzec ich przykurzone, zatarte albo wręcz zniszczone piękno. A czasem jedynie zabezpiecza, by nie zniknęły, ale daje nam zobaczyć efekt upływu czasu.

Anna Kudzia jest konserwatorką dzieł sztuki. Od kilkunastu lat angażuje się w realizację projektów konserwatorskich w Ukrainie. Współpracuje z Instytutem Polonika. Od początku pełnoskalowej wojny w Ukrainie zajmuje się w zabezpieczaniem zabytków we Lwowie. Razem ze swoim zespołem prowadzi też prace na lwowskich cmentarzach - Łyczakowskim i Janowskim.

Na czym ta praca polega? Jakie wyzwania wiążą się z tym zawodem? W jaki sposób wojna wpływa na te działania? Tajniki pracy konserwatorki dzieł sztuki w „Machinie czasu”.

Powrócimy jeszcze do tej postaci, bo warto opowiedzieć też o innych polach działalności bohaterki. Jakich? To się okaże. Ale już teraz odsyłam na stronę zrzutki Ukraina Pomagamy.

20.10.2024 - Urządzić się na swoim

Mon, 21 Oct 2024 01:44:08 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1178

Dla Waltera Benjamina, teoretyka kultury dom jest „futerałem dla człowieka prywatnego”. Dla Agaty Szydłowskiej jest także jednym z kluczy do odczytywania polskiej historii XX wieku.
„Futerał. O urządzaniu mieszkań w PRL-u” – taki tytuł swojej opowieści o wystroju domów Polek i Polaków w latach 1945-1989 nadała krytyczka i kuratorka dizajnu.

"Dziś „wnętrze z PRL-u” przemieniło się w kliszę utrwalaną przez kulturę popularną: to obraz tandety i bylejakości albo zbiór pięknych, nowoczesnych przedmiotów, „ikon designu”. W obu przypadkach wyjmujemy przedmioty z kontekstu, zapominając, że powstały tyleż z fascynacji nowoczesnością, ile z dojmującego braku, ciasnoty i prowizorki. Badaczka Agata Szydłowska wykonała tytaniczną pracę, poszukując odpowiedzi na pytanie: jak tak naprawdę urządzano się w PRL-u? Błyskotliwie łączy historię społeczną, opowieść o przemianach politycznych i kulturowych z bogactwem materiałów i świadectw."

Agata Szydłowska przyjechała do naszego regionu na "Cienie zapomnianych kultur", imprezę organizowaną przez Stowarzyszenie Spichlerz Sztuki w Kołbaczu. W "Machinie czasu" wykorzystano fragmenty audycji z archiwum Radia Szczecin, autorstwa: Ryszarda Mysiaka i Zbigniewa Plesnera oraz filmu dokumentalnego "Bloki" Marty Zabłockiej i Konrada Królikowskiego.

13.10.2024 - Architektura literatury

Sun, 13 Oct 2024 22:04:30 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1177

Nazywa to późnym debiutem. Ale jaki to debiut, skoro na swoim koncie ma już książkę dla dzieci ("Wietrzna Kotlina") oraz cykle felietonów i esejów. Ponadto publikował w: "Akancie", „Fabulariach" i "Toposie". Inna sprawa, że na debiut nigdy nie jest za późno. Niedawno nakładem szczecińskiego wydawnictwa Forma ukazała się jego powieść poetycka zatytułowana "Bezdzień". O książce bardzo szczecińskiej, chociaż nie pada w niej nazwa miasta; o szczecińskości; o architekturze powieści; o czasie, który wymknął się spod kontroli oraz o bezczasie - Marek Warchoł w "Machinie czasu".

6.10.2024 - "...gdyby natychmiast po wrześniu następował listopad"

Mon, 07 Oct 2024 02:32:25 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1176

"Jakże się cieszę, że żyję na świecie, w którym istnieje październik! Jakież to byłoby okropne, gdyby natychmiast po wrześniu następował listopad!” - twierdziła Ania z Zielonego Wzgórza. Miała rację. Październik jest wyjątkowo kolorowym, niebanalnym, choć jesiennym miesiącem. Kojarzy się z rewolucją, odwilżą, oszczędzaniem oraz złotą polską jesienią, ale i tą deszczową.

W jesiennej "Machinie czasu" wykorzystano fragmenty audycji Anny Kałużnej, Bohdana Onichimowskiego, Joanny Kulmowej, Jacka Wiśniewskiego i Aliny Głowackiej z archiwum Radia Szczecin.

29.09.2024 - Kula czasu, Mata Hari, wypożyczalnia dzieci i inne sekrety Świnoujścia

Mon, 30 Sep 2024 13:48:37 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1175

Gdzie znajdowała się i do czego służyła kula czasu? Dlaczego w Świnoujściu wypożyczano... dzieci? Jaka była prawdziwa historia braci Zielińskich, która została przedstawiona w filmie Macieja Dejczera "300 mil do nieba"? Czy świnoujski wiatrak rzeczywiście jest wiatrakiem? Gdzie znajduje się supertajny podziemny punkt dowodzenia PRL na wypadek wybuchu trzeciej wojny światowej? Czy Mata Hari została zwerbowana w mieście nad Świną? Na dwóch wyspach, Uznam i Wolin leży jedna z pereł Bałtyku - Świnoujście. O atrakcjach tego kurortu my, mieszkańcy Pomorza sporo wiemy. Ale czy wszystko? O tajemniczych i fascynujących ludziach, miejscach i wydarzeniach – dziś w „Machinie czasu”. Naszym przewodnikiem będzie Roman Czejarek, dziennikarz, niestrudzony poszukiwacz i kolekcjoner niesamowitych historii, autor „Sekretów Świnoujścia”.

22.09.2024 - Polskie drogi

Mon, 23 Sep 2024 00:21:21 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1174

85 lat temu, 17 września 1939 roku Polska została zaatakowana od wschodu. Ówczesny ambasador RP w Moskwie, Wacław Grzybowski, tak wspominał ten moment w audycji Radia Wolna Europa:

"17 września w środku nocy otrzymałem telefon z sekretariatu wicekomisarza z zawiadomieniem, że pragnie mi on przekazać ważne oświadczenie rządu sowieckiego i zapytuje, czy mógłbym przybyć do niego o 3.00 rano. Byłem przygotowany na złe wiadomości, ale te, które na mnie czekały, były jeszcze gorsze. Odczytano mi tekst noty Mołotowa mówiącej, że państwo polskie przestało istnieć, wobec czego rząd sowiecki nakazał swym wojskom przekroczyć granicę Polski. Zaprotestowałem gwałtownie przeciwko kłamstwu i kategorycznie odmówiłem przyjęcia noty. Gdy opuszczałem gabinet była godzina 4.30. O 5 wojska sowieckie wtargnęły na terytorium Polski."

Przed nami podróż do przeszłości, w którą wyruszymy z małym chłopcem i jego rodziną. 85 lat temu, 17 września ich życie zmieniło się w diametralny sposób. Zabieramy dziś Was w podróż z Kresów Wschodnich przez Kazachstan i Iran do Nowej Zelandii. Naszymi gośćmi będą Alina Suchańska, autorka książki „Sam, z sowieckich łagrów do Nowej Zelandii” oraz Janusz Wachowicz, emerytowany dziennikarz Radia Szczecin, redaktor polskiej wersji tej książki.

Zainteresowanych tematyką lub książką jej autorka zaprasza do kontaktu: alinasuchanski.com

1.09.2024 - Aktor, bez szufladek. Część trzecia

Mon, 02 Sep 2024 14:07:14 +0200

Posłuchaj trzeciej, ostatniej już części audycji Agaty Rokickiej.
radioszczecin.pl/245,1173

"Więc jakieś życie świta przede mną! Dalej! Łapmy je, pędźmy za nim! Biegiem, biegiem."

To ostatnie słowa Króla Leara, bohatera dramatu Williama Szekspira. Chwilę potem król upada. To też ostatnie słowa Aktora, który wypowiedziawszy je podczas próby do spektaklu na deskach Teatru Nowego w Poznaniu, wypadł za kulisy i upadł. Zmarł 22 lutego 1992 roku w szpitalu.

Ostatnia część opowieści o geniuszu sceny, tytanie pracy, "wielkim klaunie Pana Boga" - Tadeuszu Łomnickim. Gościem "Machiny..." jest Iwona Poczopko, krytyczka filmowa i teatralna. Agata Rokicka, zapraszam.

25.08.2024 - Aktor, bez szufladek. Część druga

Mon, 26 Aug 2024 01:23:33 +0200

Posłuchaj 2 części "Machiny czasu". Ostatnia za tydzień, 1 września o 20.
radioszczecin.pl/245,1172

W 1949 roku Tadeusz Łomnicki opuścił Kraków i wyjechał do Warszawy, gdzie został zaangażowany do kierowanego przez Erwina Axera Teatru Współczesnego, z którym był związany do 1974 roku. Rok 1949 był pierwszym rokiem, w który komuniści wchodzili, mając już w pełni uporządkowaną sferę polityczną. Rozpędzała się machina ideologiczna. Dla kultury polskiej oznaczało to absolutne podporządkowanie interesom władzy. W sztuce zapanował socrealizm. Także w teatrze. Jak Tadeusz Łomnicki i jego pokolenie dawali sobie radę z opresyjnością państwa? Czy wchodzili w sojusze czy pozostawali w kontrze? Zapraszam na 2 część opowieści Iwony Poczopko, krytyczki filmowej i teatralnej o Tadeuszu Łomnickim.

18.08.2024 - Aktor, bez szufladek

Sun, 18 Aug 2024 22:01:34 +0200

Posłuchaj 1 części audycji Agaty Rokickiej. 2 część - za tydzień, w niedzielę, 25 sierpnia po 20
radioszczecin.pl/245,1171

"Łomnicki gra szeroko, w niczym się nie krępuje, zmienia głos, używa wielu sposobów przekształcania sylwetki, wypełnia scenę i chowa się po kątach, ryczy na cały teatr i szepcze ledwo dosłyszalnie. A jednocześnie jego rola nie jest żadnym popisem, tylko bezlitosnym studiowaniem klęski człowieka, który przez zazdrość zaczął robić świństwa."

To fragment zamieszczonej w "Literaturze" recenzji Jana Kłossowicza sztuki "Amadeusz" Petera Shaffera w reżyserii Romana Polańskiego, wystawionej w 1981 roku w Teatrze na Woli, w której Tadeusz Łomnicki grał Salieriego. Ale w gruncie rzeczy to mógłby być w ogóle opis jego aktorstwa. Wielkiego, wybitnego, dla niektórych genialnego.

82 role sceniczne, 51 filmowych i 26 kreacji w spektaklach Teatru Telewizji – ten dorobek dowodzi, że był tytanem pracy. A jeśli spojrzy się, jak różnorodne to były role, podziw budzą jego nieograniczone możliwości.

Opowieść Iwony Poczopko, krytyczki filmowej, wielbicielki teatru o Tadeuszu Łomnickim w "Machinie czasu". Część druga - za tydzień, w niedzielę, 25 sierpnia po 20.

11.08.2024 - Amerykańska mozaika czyli "Po Dzikim Zachodzie - podróże w czasie i przestrzeni"

Mon, 12 Aug 2024 00:17:12 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1170

"Dlaczego amerykańska armia sprowadzała wielbłądy z Tunezji? Co robił szach Iranu w Arizonie? Jak wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej znalazł się wśród artefaktów voodoo? Kiedy i dlaczego Indianie Nawaho udawali Apaczów? I wreszcie – czy Dziki Zachód nadal ma w sobie pierwotną iskrę?" Odpowiedzi na te pytania... nie znajdziecie w "Machinie czasu". Szukajcie ich w książce Beaty Strawy "Po Dzikim Zachodzie - podróże w czasie i przestrzeni". Na te i na wiele innych. Autorka jest dziennikarką i podróżniczką. Tysiące przemierzonych kilometrów po Ameryce Północnej zaowocowały opowieściami o Dzikim Zachodzie - znanym i takim, o którym niewielu z nas słyszało. Ta książka jest punktem wyjścia do radiowej podróży w czasie i przestrzeni. Spotkanie z Beatą Strawą i jej amerykańską mozaiką - składającą się z miejsc, wydarzeń, ludzi; spraw wielkich i detali; opowieści prawdziwych i legend; o teraźniejszości i przeszłości - w "Machinie czasu".

28.07.2024 - Gdzie czas płynie w rytmie "siga, siga"

Sun, 28 Jul 2024 23:13:42 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1169

Dlaczego Akrotiri na wyspie Santoryn zostało pogrzebane pod grubą warstwą popiołu? Czy Krzysztof Kolumb urodził się w Grecji? Jaka jest historia najstarszego laptopa świata? Co wspólnego ma ouzo z miłością lesbijską? Dlaczego największymi niszczycielami sztuki byli jej… miłośnicy? Co to znaczy "siga, siga"? Które miejsce jest wymarzone dla kawoszy? Gdzie wynaleziono sernik? Znany kawofil, sernikofil, a przede wszystkim grekofil, Jarosław Molenda wydał niedawno książkę "Pod słońcem Hellady. Dwadzieścia najciekawszych, choć nie zawsze oczywistych greckich destynacji". To wędrówka po greckich miastach, miasteczkach, wioskach i bezdrożach, po wyspach i po stałym lądzie; miejscach nieoczywistych i znanych. Ale nawet te ostatnie ukazane są tu inaczej niż w innych książkach czy przewodnikach. Dziś w „Machinie czasu” – podróż po Grecji, po teraźniejszości i przeszłości, wspólnie z Jarosławem Molendą - filologiem klasycznym, publicystą, podróżnikiem, pisarzem, autorem książek popularyzujących historię.

21.07.2024 - Czasem słońce, czasem deszcz

Wed, 24 Jul 2024 16:44:48 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1168

W czasach PRL władza zapewniała obywatelom wakacyjny wypoczynek, który był określany mianem wczasów pracowniczych. Za wakacje płaciło się niewiele, ale sporo zachodu kosztowało samo ich otrzymanie. Wakacyjny wypoczynek w znanym nadmorskim kurorcie, takim jak Międzyzdroje lub Świnoujście, a może nad jeziorem? Słoneczne wakacje czy deszczowe lato? Na jakie kłopoty, niedogodności wczasowicz mógł być narażony? Jakich atrakcji mógł się spodziewać? Jaką rolę pełniła przed laty świnoujska FAMA? W "Machinie czasu" - wędrujemy po regionie, po czasie i po... radiowym archiwum.

14.07.2024 - Dobra chwila na wiersz

Mon, 15 Jul 2024 00:25:55 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1167

Profesor Edward Balcerzan to wybitny teoretyk literatury i krytyk literacki. Większość studentów filologii polskiej pamięta swoje doświadczenia z jego tekstami naukowymi - artykułami, szkicami, książkami. A jednocześnie jest tłumaczem, prozaikiem i poetą. Niedawno nakładem szczecińskiego Wydawnictwa Forma ukazały się jego "Domysły”. O Szczecinie (w którym wiele lat mieszkał i debiutował), o tłumaczeniach, pastiszach, parodiach i innych przygodach człowieka książkowego w dzisiejszej "Machinie czasu". Spróbujemy odpowiedzieć też na podstawowe pytanie: kiedy jest dobra chwila na wiersz? Agata Rokicka, zapraszam.

7.07.2024 - Czwarta żabka w trzecim rzędzie

Mon, 08 Jul 2024 00:07:52 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1165

Joanna Szczepkowska - to jedna z najbardziej wyrazistych i wybitnych polskich aktorek. Drugą jej życiową pasją jest pisanie. Jedna i druga miała swój początek w rodzinnym domu. Jej ojcem był jeden z najwybitniejszych aktorów powojennego pokolenia - Andrzej Szczepkowski, natomiast dziadkiem - znakomity pisarz, znawca antyku, autor "Mitologii" i "Alchemii słowa" - Jan Parandowski.

W teatrze zagrała prawie wszystko: od wielkich ról szekspirowskich po Gołą Babę. Równie wielkie kreacje stworzyła w Teatrze Telewizji i w filmie. Nawet najmniejsze jej role pozostają w pamięci widzów. Pisze wiersze, opowiadania, powieści, książki autobiograficzne. Ostatnio nakładem wydawnictwa Wielka Litera ukazał się jej tom opowiadań "Wyspa Teo".

35 lat temu w Dzienniku Telewizyjnym ogłosiła: "Proszę Państwa, 4 czerwca 1989 roku skończył się w Polsce komunizm". Tym zdaniem również zapisała się w historii.

A co do tego wszystkiego ma czwarta żabka w trzecim rzędzie? Dziś Joanna Szczepkowska w "Machinie czasu".

30.06.2024 - Przy stoliku w Czytelniku. Część druga

Mon, 01 Jul 2024 00:34:48 +0200

Posłuchaj drugiej części audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1164

Antyczna, Blikle, Pod Pikadorem, Mała Ziemiańska, kawiarnie PIW czy Czytelnika. Miejsca, w których w różnych okresach zbierała się artystyczna Warszawa. Peerelowskie władze nie lubiły tych miejsc. Bo tu królowały wolność myśli i słowa. Ale ludzie głosowali na nie nogami, a może, mówiąc precyzyjnie, innymi częściami ciała, bo tam głównie się siedziało. Siedziało i wymieniało poglądy, myśli, uśmiechy albo... gromy. Zapraszam na drugą część opowieści o kawiarni Czytelnika. Na kawę wybierzemy się z Jarosławem Molendą – dziennikarzem, autorem publikacji popularyzujących historię, w tym wydanej niedawno przez Prószyńskiego i S-kę książki „Przy stoliku w Czytelniku”.

23.06.2024 - Przy stoliku w Czytelniku

Sun, 23 Jun 2024 23:51:05 +0200

Posłuchaj 1 części audycji. Kolejna - za tydzień, 30 czerwca po godzinie 20.
radioszczecin.pl/245,1163

Tadeusz Boy-Żeleński, Julian Tuwim, Jan Lechoń, Antoni Słonimski, Gustaw Holoubek, Agnieszka Osiecka, Witold Gombrowicz, Jarosław Iwaszkiewicz, Leopold Tyrmand, Jan Himilsbach, Andrzej Łapicki, Tadeusz Konwicki. Mogę tak wyliczać bez końca. Co łączy te postaci (poza tym, że to ważne dla kultury polskiej osobistości)? Kawiarniany stolik. Niekoniecznie ten sam. Ale nie uprzedzajmy wypadków. Zapraszam dziś na kawę z Jarosławem Molendą, dziennikarzem, autorem ponad 50 książek, popularyzujących historię, wiedzę o sztuce, różne ciekawe miejsca świata. Tym razem rozmowa toczyć się będzie wokół wydanej niedawno książki „Przy stoliku w Czytelniku”.

Tomasz Majzel z "Częściami"

Thu, 20 Jun 2024 18:29:43 +0200

Posłuchaj rozmowy Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1162

Nakładem szczecińskiego wydawnictwa FORMA ukazał się nowy tom poetycki Tomasza Majzela zatytułowany "Części". Wcześniej wydał: "Fragmenty ciałości" (2007), "Fotoalbum" (2009), "Treny Echa Tropy" (2015), "Osiemnasty" (2019), "Nicowanie" (2021) oraz tom prozy "Opowiadania w liczbie pojedynczej" (2011). Od lat jest związany z wydawnictwem FORMA, gdzie prowadzi blog "POZWALAM SOBIE NA WIERSZ Tomasza Majzela" Już wkrótce w Klubie 13 Muz odbędzie się promocja tomu poetyckiego "Części", ale również "Domysłów” Edwarda Balcerzana oraz 39. numeru kwartalnika literacko-kulturalnego eleWator pt. „Koniec świata”. W sobotę, 22 czerwca o 19. Z Tomaszem Majzelem rozmawia Agata Rokicka.

16.06.2024 - Listy z Kaługi

Mon, 17 Jun 2024 01:17:29 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1161

Na stole leżały dokumenty, zdjęcia, notatki, wspomnienia, ale przede wszystkim listy. W tym te najcenniejsze - korespondencja z Kaługi do Wilna i w drugą stronę. Jaką drogę przebył Bohdan Mirakowski z Wilna, przez gułag w Kałudze na Pomorze Zachodnie? Dlaczego te pamiątki rodzinne, tak pieczołowicie przez niego gromadzone, znalazły się w szczecińskim antykwariacie? Co się z nimi stanie? O rodzinie Mirakowskich, losach przedwojennych elit z Kresów i długiej pamięci - dr Wojciech Lizak - historyk, antykwariusz. Zapraszam na "Machinę czasu".

9.06.2024 - Niespodzianka z Wikipedii

Mon, 10 Jun 2024 01:10:37 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1159

Tym razem wybierzemy się na wzgórze Świątek. Będzie to wędrówka śladami Carla Friedricha Meyera, wybitnego szczecińskiego historyka i geografa, który propagował piękno Puszczy Bukowej.

Tydzień temu to miejsce odwiedziła trójka Niemców - Elisabeth Gründler, jej córka, Hanaan Hegazi i brat - Carl Friedrich Gründler. Chcieli zobaczyć pomnik, którego zdjęcie znaleźli w Wikipedii. Dlaczego?

Towarzyszyła im grupa miłośników historii, zapomnianych miejsc, zabytków i przygody, pod kierownictwem Marka Łuczaka. Marek Łuczak jest nadkomisarzem Komendy Wojewódzkiej Policji w Szczecinie. Jest też doktorem historii, autorem książek o dziejach Szczecina (ale nie tylko), prezesem Pomorskiego Towarzystwa Historycznego.

W zeszłym tygodniu Marek Łuczak został wyróżniony prestiżową nagrodą Kobedian’24. Nagroda, ustanowiona przez Generalnego Konserwatora Zabytków i Instytut Bezpieczeństwa Dziedzictwa, przyznawana jest osobom i instytucjom zasłużonym dla ochrony zabytków i odzyskiwania utraconych dzieł sztuki. Gratulujemy i dziękujemy!

2.06.2024 - Radość najpiękniejszych lat...

Sun, 02 Jun 2024 21:27:54 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1158

Dziś opowieść o Festiwalu Polskiej Piosenki, który od 1963 roku organizowany jest w Opolu.

Kto z kim niemal pobił się na scenie; komu orkiestra specjalnie zafałszowała, żeby stracił szansę na nagrodę; kto wypchnął zestresowaną Ewę Demarczyk na scenę, bo stała za kulisami jak sparaliżowana i nie chciała wyjść. Takie historie znajdą się w Machinie czasu. Ale przede wszystkim będzie to opowieść o polskiej piosence, która - cytując Starszych Panów - "jest dobra na wszystko".

Naszym gościem jest Rafał Podraza, dziennikarz, biograf, autor książek i artykułów poświęconych polskiej muzyce rozrywkowej. Zapraszamy po 20.

26.05.2024 - Ludwika Wujec. Warto się angażować

Mon, 27 May 2024 00:56:39 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1157

"Warto się angażować. Warto próbować zmieniać świat. W imię wartości."

Ludwika Wujec miała w sobie siłę, mądrość i odwagę, by działać. Nie wiem, czy kiedykolwiek zwątpiła w swoją moc sprawczą. Ale też miała chyba duże wsparcie w mężu, Henryku. W życiu pomagało jej poczucia humoru. Wierzyła w moc współpracy, solidarności, świadomej obywatelskości.

26 maja zmarła Ludwika Wujec - działaczka społeczna, w czasach PRL opozycjonistka.

Współpracowała z Komitetem Obrony Robotników, działała w Solidarności. W stanie wojennym była internowana. W wolnej Polsce działała między innymi w Unii Demokratycznej i Unii Wolności. Była też warszawską radną. W latach 2005-2006 była członkiem Partii Demokratycznej.

W 2015 r. odwiedziła Szczecin, by pomóc promować film Marty Dzido i Piotra Śliwowskiego „Solidarność według kobiet”. Dla Ludwiki Wujec sprawa odzyskania dla kobiet może nie tyle miejsca w historii (bo to przecież mają), co miejsca w narracji o historii było ważną kwestią.

19.05.2024 - Bez miasta nie ma teatru. Bez teatru nie ma miasta

Sun, 19 May 2024 21:06:35 +0200

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1156

"Bez miasta nie ma teatru. Teatr publiczny jest bowiem wytworem kultury miejskiej. Tylko tam znajdą się widzowie gwarantujący ekonomiczną zasadność działalności teatru, dający byt aktorom, tylko tam od dzieciństwa można oswajać mieszkańców z teatrem i jego konwencjami. W mieście może powstać powszechna oświata i kultura literacka piszących i czytających (pomijam tu wysepki kultury, jakie w średniowieczu i renesansie tworzyły dwory książęce czy królewskie, takoż opactwa czy – później – kolegia jezuickie)." – pisze w swojej książce „Szekspir. Siedem grzechów głównych (z zarazą w tle)” Jerzy Limon.

Bez miasta nie ma teatru. Bez teatru nie ma miasta. Na spacer po czasie z teatrem w roli głównej zaprasza Przemek Głowa, przewodnik po Szczecinie - podczas Westiwalu, który rozpocznie się 24 maja, a już dziś w „Machinie czasu”, po 20.

Szczegóły znajdziecie na stronie Westiwalu.

6 października zmarł Redaktor Zbigniew Puchalski

Sat, 04 Nov 2023 21:19:45 +0100

Posłuchaj audycji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,555

Miał szelmowski uśmiech, nienaganne maniery, był znakomitym organizatorem i strategiem. Doskonale poruszał się w peerelowskiej rzeczywistości. Przez wiele lat kierował Radiem Szczecin i ono sporo mu zawdzięcza. Zresztą nie tylko radio. 6 października 2023 roku odszedł Zbigniew Puchalski – dziennikarz, wieloletni redaktor naczelny Radia Szczecin, później również dyrektor i redaktor naczelny Polskiego Radia i Telewizji w Szczecinie. Swojego dawnego szefa wspominają radiowcy: Maria Okulicz, Anna Kolmer i Jarosław Dalecki. We wspomnieniu wykorzystano fragmenty audycji z archiwum Radia Szczecin.

"Wychowani przez morze". 70-cio lecie Szkoły Morskiej w Darłowie

Mon, 16 Oct 2023 20:50:25 +0200

Posłuchaj relacji Agaty Rokickiej
radioszczecin.pl/245,1117

Szkoła Morska w Darłowie powstała 70 lat temu. Wychowała ona już wiele pokoleń ludzi morza. Tu wilczki morskie stają się wilkami. 6 i 7 października odbyły się uroczystości jubileuszowe, w których wzięli udział dawni absolwenci, nauczyciele, dyrektorzy oraz obecni uczniowie i kadra pedagogiczna. Wśród wydarzeń jubileuszowych na uwagę zasługuje wystawa "Wychowani przez morze" w Zamku Książąt Pomorskich w Darłowie. Przed budynkiem szkoły zasadzono dąb, który ma upamiętnić obchody 70-cio lecia. Drzewo otrzymało symboliczne imię "Franek" (tak jak szkolny statek). Powstała też publikacja opowiadająca o historii szkoły. "Morsacy z Darłowa" - to tytuł książki Krzysztofa Sochy. Oto relacja z jubileuszowego spotkania w Darłowie, która została przygotowana dla "Radiowej szkoły pod żaglami".

„W gazetach tego nie napiszą” - czytanie tranzytowe ukraińskiej literatury

Thu, 02 Jun 2022 00:01:36 +0200

Posłuchaj rozmowy Agaty Rokickiej. Goście: Weronika Fibich - artystka, autorka wielu projektów artystycznych, reżyserka, Ośrodek Teatralny Kana, Paula Rudź - kuratorka i Olesja Nezhywa - aktorka, reżyserka.
radioszczecin.pl/245,973

"Tymczasowość, zmienność, nieustanny ruch towarzyszą nam od kilku miesięcy w szczególnej formie. Tranzyt stał się chlebem powszednim bieżeńców, ale i naszym. Poszukując stałych punktów orientacyjnych, mimo wytyczanych na nowo map wstrzymujemy oddech by czytać ukraińską literaturę. Obracamy w myślach, zestawiamy i po wielokroć powtarzamy na głos fragmenty tekstów wybranych autorów odkrywając ich nowe lub głębiej ukryte konteksty, zapomniane warstwy, aktualne znaczenia, no i to czego w gazetach nie napiszą." - w ten sposób o wieczorze w Teatrze Kana piszą organizatorzy. Tytuł tego spotkania został zaczerpnięty z książki Tarasa Prochaśki, w której pokazuje nam Ukrainę taką, jakiej nigdy – za sprawą mediów – nie mieliśmy możliwości poznać.
Teksty współczesnych twórców z Ukrainy czytać będą aktorki i aktorzy Teatru Współczesnego, Teatru Polskiego, Teatru Pleciuga i Kany oraz absolwentka Charkowskiego Uniwersytetu Artystycznego.
Spotkanie, z którego dochód zostanie przekazany gościom z Ukrainy, odbędzie się 6 czerwca o godzinie 19 w Teatrze Kana.
O tym niezwykłym wydarzeniu opowiadają: Weronika Fibich - artystka, autorka wielu projektów artystycznych, reżyserka, Ośrodek Teatralny Kana, Paula Rudź - kuratorka i Olesja Nezhywa - aktorka, reżyserka.