Jak wskazano w Ocenie Skutków Regulacji (OSR) opublikowanego w Rządowym Centrum Legislacji (RCL) projektu rozporządzenia Rady Ministrów, do Drawieńskiego Parku Narodowego ma zostać włączony obszar Międzyodrza, położony w granicach gminy Kołbaskowo oraz gminy Miasta Szczecin o powierzchni około 1398 ha.

"Powiększenie Parku pozwoli na zwiększenie poziomu ochrony walorów przyrodniczych Doliny Dolnej Odry, w szczególności poprzez prowadzenie działań ochrony czynnej ukierunkowanych na zachowanie oraz odtwarzanie siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin, zwierząt i grzybów. Jednocześnie obszar ten będzie udostępniany dla celów turystycznych, rekreacyjnych, edukacyjnych oraz amatorskiego połowu ryb, zgodnie z zasadami obowiązującymi na obszarze parku narodowego" - zaznaczono w OSR.

Zgodnie z projektem, obszary w gminie Kołbaskowo i w Szczecinie mają zostać włączone w dotychczasowy obszar Drawieńskiego Parku Narodowego jako eksklawa pod nazwą "Obwód Ochronny Dolina Dolnej Odry". Dodatkowo do parku mają zostać włączone nabyte przez Drawieński Park Narodowy nieruchomości położone w Gminie Drawno (155,36 ha), które przeznaczone są na cele związane z ochroną przyrody.

W OSR zaznaczono ponadto, że oba ramiona rzeki Odry (Odra Zachodnia i Odra Wschodnia) nie zostaną włączone do parku narodowego i jego otuliny. W jego obszar mają wejść natomiast trzy wyspy wychodzące poza główny teren Międzyodrza: wyspa Łęgi Kurowskie (położona między Odrą Zachodnią a Kanałem Kurowskim) oraz dwie wyspy położone między Odrą Wschodnią a Kanałem Kluckim - Klucki Ostrów i Zaklucki Ostrówek.

"Wysokie walory przyrodnicze obszaru Międzyodrza, obejmujące unikatowe ekosystemy mokradłowe, rzeczne i torfowiskowe, uzasadniają objęcie tego obszaru najwyższą formą ochrony przyrody. Międzyodrze charakteryzuje się dużą różnorodnością biologiczną oraz obecnością licznych siedlisk i gatunków o znaczeniu krajowym i międzynarodowym, co przemawia za koniecznością zapewnienia im skutecznej i trwałej ochrony" - wskazano w OSR do projektu.

Projektodawcy zwrócili uwagę, że przedstawiciele gminy Kołbaskowo, Miasta Szczecin, powiatu polickiego oraz Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego zadeklarowali chęć utworzenia parku narodowego na Międzyodrzu, włączając tereny gmin Kołbaskowo i Szczecin w granice istniejącego parku narodowego. Z kolei gmina Widuchowa i powiat gryfiński opowiedziały się za kontynuacją prac nad utworzeniem Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry w ramach odrębnej ustawy.

Podkreślili również, że na obszarze Drawieńskiego Parku Narodowego znajduje się ok. 300 ha mokradeł, które zostały sklasyfikowane jako torfowiska. Ich zdaniem stanowi to "istotny element wspólny z obszarem Międzyodrza", który również charakteryzuje się rozległym występowaniem siedlisk torfowiskowych. Dodali, że zarówno w Drawieńskim Parku Narodowym, jak i na obszarze Doliny Dolnej Odry występują liczne gatunki ryb charakterystyczne dla naturalnych, zróżnicowanych hydrologicznie systemów wodnych, co również "wskazuje na wysoką spójność przyrodniczą" obu obszarów.

Ponadto, zdaniem autorów projektu, funkcjonujące obecnie na obszarze Międzyodrza formy ochrony przyrody (Park Krajobrazowy Dolina Dolnej Odry, obszar specjalnej ochrony ptaków Dolina Dolnej Odry oraz specjalny obszar ochrony siedlisk Dolna Odra) nie zabezpieczają we właściwy sposób walorów przyrodniczych tego miejsca.

Przekazano również, że "dotychczasowy proces legislacyjny zmierzający do utworzenia odrębnego parku narodowego dla Doliny Dolnej Odry nie zakończył się wejściem w życie stosownych regulacji, w szczególności w związku z zawetowaniem ustawy przez Prezydenta RP".

W listopadzie ub.r. prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę przewidującą powstanie Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry, za którego powołaniem zagłosowało sześć jednostek samorządu terytorialnego w woj. zachodniopomorskim (trzy gminy, dwa powiaty i sejmik wojewódzki). Prezydent ocenił, że dane wykorzystane do uzasadnienia ustawy i oceny skutków regulacji, np. dotyczące występowania chronionych i rzadkich gatunków, są częściowo nieaktualne lub niezweryfikowane. Według prezydenta są to dowody, że decyzja o utworzeniu parku została podjęta bez wykazania, że obszar posiada wartości przyrodnicze wymagające takiego kroku.

Według Nawrockiego ustawa miała też wprowadzić istotne ograniczenia dla mieszkańców i budzić wśród nich skrajne opinie. Mieszkańcy mieli wyrażać obawy, że zmiana statusu ochronnego może wpływać negatywnie na prowadzenie działalności gospodarczej, rolniczej i rybackiej oraz na rozwój lokalnej turystyki wodnej. Miało też brakować szerokich konsultacji, debat ekspertów oraz referendum lokalnego. W uzasadnieniu weta prezydent wskazał też na obawy o przyszłość żeglugi śródlądowej na Odrze.

Po zawetowaniu ustawy resort klimatu poinformował, że trwają prace związane z powiększeniem Drawieńskiego Park Narodowy o 1400 ha w Dolinie Dolnej Odry. Zmiany te nie wymagają zgody prezydenta. Jak powiedział w kwietniu br. PAP wiceminister klimatu Mikołaj Dorożała, proces powiększenia Drawieńskiego Parku Narodowego powinien zakończyć się do końca października.

W Polsce istnieją 23 parki narodowe. Zajmują około 1 proc. powierzchni kraju. Najmłodszym jest PN "Ujście Warty" utworzony w 2001 r.

Autorka edycji: Joanna Chajdas