Radio SzczecinRadio Szczecin » Fonosfera » Reportaże
Archiwum Państwowe w Szczecinie
Archiwum Państwowe w Szczecinie
Posłuchaj reportażu Małgorzaty Frymus
Posłuchaj rozmowy Agaty Rokickiej. Goście: Weronika Fibich i Natalia Szostak, artystki, autorki projektu "Wprawka".
W tym roku minęła 80. rocznica dokonanej przez Niemców deportacji Żydów ze "Stettina" do Generalnej Guberni. Była to pierwsza w Niemczech deportacja Żydów - obywateli Rzeszy. Stanowiła preludium do tzw. „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej”.
Zanim do niej doszło, od 1933 r. po objęciu przez Adolfa Hitlera władzy, sytuacja Żydów uległa w Niemczech znacznemu pogorszeniu. Po fali prześladowań, Żydom - obywatelom niemieckim wydano specjalne dowody tożsamości (kenkarty) z wbitą literą J (Jude). Fala antysemickich represji wzmogła się po 9 listopada 1938 roku, kiedy nastąpiły wydarzenia zwane „kryształową nocą". Podpalono synagogę szczecińską i dom przedpogrzebowy na cmentarzu żydowskim, zdemolowano liczne sklepy i warsztaty.
Z 12 na 13 lutego 1940 roku do mieszkań Żydów ze Szczecina wtargnęli kierowani przez Gestapo członkowie SS, SA i NSDAP, wręczając domownikom policyjne zarządzenie dotyczące wyjazdu. Deportowanym dano kilka godzin na spakowanie jednej walizki i nakazano opuścić domy. W pierwszej deportacji wywieziono ponad 1100 osób, holokaust przeżyło zaledwie 19-cie.
Kim byli szczecińscy Żydzi, co o nich możemy powiedzieć dzisiaj w 80 lat po ich deportacji? Czy zachowane w Archiwum Państwowym kenkarty i karty identyfikacyjne pokazują choć skrawek ich życia? Małgorzata Frymus opowiada o szczecińskich rodzinach żydowskich w swoim reportażu zatytułowanym "Zachowani w kenkartach" w realizacji dźwiękowej Aleksandry Mazur -Woronieckiej.

"Własnoręcznie przepisujemy treść listów już raz napisanych. Na ulicach Niebuszewa, pod odzyskanymi adresami szczecińskich Żydów, markujemy miejsca policzalnych nieobecności. "Sarah" i "Israel" posiadali imiona własne, swoje domy i jeden los". Tak o akcji "Wprawka" opowiadają autorki - Weronika Fibich i Natalia Szostak. Artystki opowiedzą o tej akcji po reportażu.
 

Zobacz także

2026-09-24, godz. 06:00 "Kruk krukowi..., ale owcy już tak" - reportaż Małgorzaty Gwiazdy-Elmerych Najpierw uderzenie ogłuszające, a potem wyjadanie miękkich tkanek. Nosalin i Chlewice w Zachodniopomorskiem to dwa miejsca w Polsce, gdzie stada kruków zaatakowały… » więcej 2026-09-23, godz. 06:00 "Szambo" reportaż Małgorzaty Gwiazdy-Elmerych 10 milionów Polaków pozostaje poza siecią kanalizacyjną. Korzystają z szamb i przydomowych oczyszczalni i niby wszystko jest pod kontrolą, ale... gigantyczne… » więcej 2026-09-22, godz. 07:57 "Ten rejs musi mieć kapitana" reportaż Katarzyny Wolnik Sayny Przypomnimy dziś tę historię, bo ma ona swój ciąg dalszy. Marta… jedna z trzech na milion. Szeroki uśmiech i włosy potargane przez wiatr. Taką ją… » więcej 2026-09-21, godz. 06:00 "Lalka" audiobook na podstawie powieści Bolesława Prusa Na tle społecznej panoramy Warszawy rozgrywa się dramat mężczyzny. Kupiec z ambicjami walczy o rękę zubożałej arystokratki, aby uzyskać szansę zbliżenia… » więcej 2026-09-17, godz. 06:00 "Księgarnia, kawiarnia, kamienica" - reportaż Joanny Skoniecznej "Tobiasz i wielki liść" - premiera powieści Ingi… W czwartkowej Fonosferze jak zawsze reportaż i rozmowa. Nasze studio odwiedzi Inga Iwasiów, której najnowsza powieść "Tobiasz i wielki liść" właśnie trafiła… » więcej 2026-09-16, godz. 05:49 „Wolontariusze z KociArki” - reportaż Małgorzaty Furgi Magda i Michał są wolontariuszami KociArki od 2019 roku, kiedy to stworzyli dom tymczasowy dla bezdomnych kotów. Dzisiaj opiekują się Panem Kotem – seniorem… » więcej 2026-09-15, godz. 07:15 " 6 tysięcy mil na Dobę " reportaż Katarzyny Wolnik -Sayny Dzisiaj wrócimy do tej historii , bo i powód wyjątkowy . We wrześniu przypadała 80 rocznica urodzin naszego bohatera. Aleksander Doba jako pierwszy człowiek… » więcej 2026-09-14, godz. 06:00 "Sydonia. Słowo się rzekło" - Elżbiety Cherezińskiej Rozmowa z Michałem Dłużakiem W Fonosferze przypomnieliśmy dziś fragment audiobooka, który prezentowaliśmy w Radiu Szczecin w tamtym roku. To "Sydonia. Słowo się rzekło" - Elżbiety… » więcej 2026-09-10, godz. 06:00 Rozmowa z Przemysławem Kowalewskim "Targowiska" - reportaż Joanny Skoniecznej W czwartkowej Fonosferze będziemy po obu stronach polsko-niemieckiej granicy. Gościem audycji będzie popularny szczeciński pisarz Przemysław Kowalewski. Akcja… » więcej 2026-09-09, godz. 07:21 „7 motyli Urbahnów” - reportaż Małgorzaty Furgi Od kliku lat Stowarzyszenie Oswajanie Miasta działa na rzecz aktywizowania społeczności lokalnych. Reportaż, który dzisiaj przypomnimy opowiada o projekcie… » więcej
12345