Chodzi o projekt noweli ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw.

Kancelaria Premiera wskazała, że jednym z celów nowych przepisów jest wydłużenie terminu na opracowanie nowych planów ogólnych – cyfrowych dokumentów planistycznych. Plany ogólne mają zastąpić dotychczasowe studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Projekt zakłada wydłużenie obowiązywania obecnych dokumentów do 31 sierpnia 2026 r.

Jak wskazano w Ocenie Skutków Regulacji (OSR) dołączonej do projektu, nowelizacja jest odpowiedzią na postulaty samorządów, które zgłaszają konieczność wprowadzenia zmian w procedurze sporządzania zintegrowanych planów inwestycyjnych (ZPI). W ocenie samorządowców wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast mają obecnie zbyt mało czasu na weryfikację wniosków o uchwalenie ZPI. Przedstawiciele samorządów wskazywali też, że obecne przepisy nie określają terminów proceduralnych na uchwalenie ZPI przez radę gminy oraz terminów w postępowaniach sądowych związanych z rozpatrywaniem skarg w sprawie ZPI.

Projekt przewiduje m.in. „rozszerzenie i uelastycznienie katalogu” inwestycji uzupełniających. Termin na weryfikację wniosku o uchwalenie ZPI ma być wydłużony z 3 do 14 dni roboczych. Projekt nowelizacji zakłada też rezygnację z obowiązku uchwalania planu miejscowego zgodnie z nieaktualnymi strategiami rozwoju gmin - sprzed reformy systemu planowania przestrzennego.

Wprowadzony ma też być trzymiesięczny okres przejściowy po uruchomieniu Rejestru Urbanistycznego, tj. do 1 października 2026 r., w którym projekty aktów planowania przestrzennego oraz innych dokumentów planistycznych będą nadal udostępniane w Biuletynie Informacji Publicznej w trakcie procedury ich sporządzania.

O 2 miesiące, tj. do 30 listopada 2026 r. przesunięty ma zostać termin udostępnienia w Rejestrze Urbanistycznym informacji i danych opublikowanych wcześniej w Biuletynie Informacji Publicznej, dotyczących projektów oraz informacji i danych dotyczących obowiązujących aktów planowania przestrzennego.

Z kolei o 3 lata, tj. na 1 lipca 2029 r., przełożony ma być termin wejścia w życie przepisu rozszerzającego zakres danych przestrzennych sporządzanych dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. O tyle samo przesunięty ma zostać termin udostępnienia w Rejestrze Urbanistycznym informacji i danych pochodzących z wniosków i wydanych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz utworzonych wcześniej zbiorów danych przestrzennych dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Termin na wyrażenie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne ma być przedłużony z 60 dni do 90 dni.

W projekcie przewidziano też usunięcie obowiązku wskazywania, a następnie publikacji numeru księgi wieczystej nieruchomości we wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej i w uchwale o ustaleniu lokalizacji tej inwestycji.

Nowela ma też usunąć lukę prawną, która powstała po wprowadzeniu upoważnienia ustawowego dla gmin do wyznaczania obszarów zabudowy śródmiejskiej w planie ogólnym gminy. Obszary zabudowy śródmiejskiej określone w planie ogólnym gminy będą przenoszone do planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, które stanowią podstawę do wydania pozwolenia na budowę.

Przewidziane zmiany dotyczą również tzw. newslettera planistycznego. Wniosek o udostępnienie informacji będzie mógł być składany wyłącznie w systemie teleinformatycznym.

Nowelizacja przewiduje również ujednolicenie brzmienia przepisów dotyczących opiniowania i uzgadniania projektu planu ogólnego gminy, planu miejscowego i decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przez Spółkę Celową CPK. Ta zmiana ma - według autorów projektu - charakter redakcyjny.

Projekt zakłada również usunięcie z ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie odbudowy Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ulicy Królewskiej w Warszawie obowiązku opiniowania inwestycji przez Główną Komisję Urbanistyczno-Architektoniczną.