Uczestniczka Powstania Warszawskiego, członkini Szarych Szeregów, żołnierz Armii Krajowej, a po wojnie psycholog i działaczka społeczna zmarła w wieku 99 lat. Podczas uroczystości rocznicowych powstania apelowała o porozumienie między Polakami.

- Pamiętajcie, że tu leży, bardzo dużo ludności cywilnej, żołnierzy i ludzie różnych wyznań i narodów. Bo jesteśmy razem ludzką rodziną bez względu na kolor skóry, bez względu na zamożność, bez względu na poglądy. Wszyscy ludzie są rodziną - mówiła Traczyk-Stawska.

Zastępca dyrektora Muzeum Powstania Warszawskiego Paweł Ukielski wspomina, że gdy Wanda Traczyk-Stawska przychodziła do muzeum, dawała pracownikom zadania.

- Co należy zrobić, co trzeba dla tej pamięci więcej zrobić, dla młodzieży? To zawsze było dla niej najważniejsze i tym uporem między innymi doprowadziła do tego, że na Woli przy Cmentarzu Powstańców Warszawskich stanęła Izba Pamięci - powiedział Ukielski.

Od 1947 roku Wanda Traczyk-Stawska zajmowała się odszukiwaniem mogił powstańczych na terenie miasta. Była inicjatorką opieki nad cmentarzem Powstańców Warszawy. Pełniła też funkcję przewodniczącej Społecznego Komitetu ds. Cmentarza Powstańców Warszawy przy Światowym Związku Żołnierzy Armii Krajowej.

Edycja tekstu: Piotr Kołodziejski