FONOSFERA
Radio SzczecinRadio Szczecin » FONOSFERA » Reportaże i słuchowiska
Lilijka Organizacji Harcerskiej Rodło .svg
Lilijka Organizacji Harcerskiej Rodło .svg
Znak Rodła. Związku Polaków w Niemczech. Autor: Janina Kłopocka
Znak Rodła. Związku Polaków w Niemczech. Autor: Janina Kłopocka
Swoje korzenie polskie harcerstwo na terenie Niemiec zawdzięcza pierwszym drużynom skautowym konspiracyjnie zakładanym jeszcze przed I wojną światową. Pierwsza organizacja polskiego harcerstwa w Niemczech, jednocząca liczne polskie organizacje skautowskie, założona została w 1925 roku jako Związek Harcerzy Polskich w Niemczech i pod tą nazwą działała do roku 1927. Dnia 9 maja 1926 na zjeździe organizacji harcerskich w Bytomiu postanowiono utworzyć jednolitą organizację harcerską w Niemczech, którą w 1927 nazwano Związkiem Harcerstwa Polskiego w Niemczech, w skrócie ZHPwN.
W roku 1933 Paweł Gajdzik zaprojektował połączenie Rodła symbolu Związku Polaków w Niemczech z lilijką harcerską. Hufcowy Berlińskiego Hufca Harcerstwa Polskiego Edmund Rydziński wykonał w rysunku lilijkę harcerską wraz ze znakiem Rodła. Znak ten stał się nowym godłem harcerstwa polskiego na tych terenach. Początkowo spontanicznie pojawiał się na sztandarach drużyn, zastępów i gromad zuchów. Wkrótce został przyjęty jako oficjalny znak Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech i noszony był na tarczach przypiętych do harcerskich bluz. W 1938 roku harcerstwo polskie w Niemczech obchodziło 25-lecie działalności. Z tej okazji odbyły się uroczystości jubileuszowe, podczas których w Domu Polskim w Berlinie zorganizowano wystawę prezentującą działalność 10 hufców działających na terenie Niemiec.
Związek Harcerstwa Polskiego w Niemczech organizacyjnie podlegał Związkowi Polaków w Niemczech. Według danych z 1 stycznia 1926 organizacja liczyła 321 członków w 12 drużynach, skupionych w 3 hufcach. Stan organizacji na 31 marca 1939 wynosił: 2895 członków, razem 136 drużyn skupionych w 11 hufcach.
We wrześniu 1937 roku gestapo zakazało członkom ZHP w Niemczech noszenia mundurków harcerskich, lilijki z Rodłem oraz używania biało-czerwonych barw. Działacze harcerscy wpisywani byli na listę „wrogów Rzeszy”, tzw. Sonderfahndungsbuch Polen (pol. Specjalna księga Polaków ściganych listem gończym). Organizacja została rozwiązana decyzją władz niemieckich dnia 7 września 1939, a wielu jej członków zostało zabitych przez nazistów.
W 1984 roku byli harcerze berlińskiej drużyny Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech - wtedy już mieszkańcy Szczecina opowiedzieli o tym, jak walczyli o swoją polskość.
"Muttersprache - polski; Nationalität - polska" - to tytuł reportażu Małgorzaty Furgi, który przypominamy.
Posłuchaj reportażu Małgorzaty Furgi
Posłuchaj rozmowy Agaty Rokickiej z Tomaszem Wieczorkiem, przewodnikiem po Szczecinie, z Centrum Informacji Kulturalnej i Turystycznej Zamku Książąt Pomorskich
 

Zobacz także

2024-05-23, godz. 12:23 "Wyjątkowy Klub Czytających Rodzin" – reportaż Małgorzaty Furgi Od 23 lat Fundacja ABC 21 Cała Polska Czyta Dzieciom zachęca dorosłych do czytania dzieciom książek. Wspiera mądre wychowanie, prowadzi programy edukacyjne… » więcej 2024-05-22, godz. 06:00 „Ja niczego więcej nie potrzebuję” – reportaż Janusza Wilczyńskiego Pomaganie zwierzętom było dla niej ważne od dzieciństwa. Aby lepiej pomagać Marzena Białowolska - Barnyk zdobyła tytuł technika weterynarii. Od 2013 roku… » więcej 2024-05-21, godz. 12:16 "Ja wiem lepiej" - reportaż Anny Kolmer Niedawno w Goleniowie zakończył się 33. Międzynarodowy Festiwal Sztuki Pięknej Color Art. Tegoroczny temat konkursu to „Wszystkie kolory muzyki”. Organizatorem… » więcej 2024-05-20, godz. 09:44 "Szóstka" Przemysława Kowalewskiego - audiobook w Radiu Szczecin Tajemnicze Bractwo Sprawiedliwych i tajne narady polityków. W Szczecinie coraz częściej giną świadkowie tragicznego wypadku tramwajowego. Kto i dlaczego pozbywa… » więcej 2024-05-16, godz. 06:00 „Mała Polka ze Staffelde” - reportaż Joanny Skoniecznej Polacy coraz częściej startują w wyborach lokalnych w Niemczech. 9 czerwca odbędą się nie tylko wybory do Parlamentu Europejskiego, ale także lokalne wybory… » więcej 2024-05-15, godz. 06:00 "Rejs na Bary" - reportaż Anny Kolmer Najwięcej Państwowych Gospodarstw Rolnych funkcjonowało na terenie naszego województwa. Jednym z nich był Krzymów, działający w niewielkiej wsi położonej… » więcej 2024-05-14, godz. 06:00 „Kto jak nie Ty” - reportaż Małgorzaty Furgi Kto jak nie Ty, usłyszała od swojej dorosłej córki pani Agnieszka na wieść, że chcą utworzyć z mężem Michałem rodzinę zastępczą. Wszystko zaczęło… » więcej 2024-05-12, godz. 19:14 "Szóstka" - kolejne odcinki audiobooka w Radiu Szczecin Pierwsza siedziba Teatru Lalek "Pleciuga" i "Staropolanka" - to m.in tam zajrzą w tym tygodniu słuchacze radiowego audiobooka. Na naszej antenie, od kilku… » więcej 2024-05-09, godz. 06:00 "Księgarz z pasją" - reportaż Janusza Wilczyńskiego Zawodową przygodę z książką rozpoczął ponad 40 lat temu. Z wykształcenia jest inżynierem chemikiem, a księgarzem został... przypadkiem. Najpierw pracował… » więcej 2024-05-08, godz. 06:00 „Zaproszeni do Kręgu” – reportaż Małgorzaty Furgi Zespół Pieśni i Tańca Ziemi Szczecińskiej „Krąg” powstał w 1969 roku i przez 50 lat działał w Zespole Szkół nr 8 w Szczecinie (dawniej Zespół… » więcej
23456