Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-07-26, godz. 20:00 Dziedzictwo Grünebergów. Od koncertów do radiowej debaty [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] W Szczecinie trwa festiwal „Muzyczna podróż śladami Grünebergów”. Najbliższy koncert pt. „Czar instrumentów dętych” odbędzie się 8 sierpnia o… » więcej 2026-07-26, godz. 20:00 Letnie wydarzenia w Willi Lentza [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] Szczecińska Willa Lentza nie odpoczywa w wakacje, a jej historia fascynuje od pokoleń. Pałac w eklektycznym stylu II Cesarstwa zaprojektował młody, utalentowany… » więcej 2026-07-19, godz. 18:55 Sylwia Fabiańczyk-Makuch profesorem belwederskim w dziedzinie sztuk muzycznych [ROZMOWA z DYRYGENTKĄ, ZDJĘCIA] Sylwia Fabiańczyk-Makuch – absolwentka Akademii Muzycznej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Poznaniu (filia w Szczecinie) w klasie dyrygentury chóralnej prof… » więcej 2026-07-19, godz. 20:00 Rok 2027 Zachodniopomorskim Rokiem Heleny Majdaniec. Wielcy artyści zasługują na wieczną pamięć w swoich miastach... "Szczecin, to mój dom - moje miejsce na ziemi - mówiła Helena Majdaniec w jednym z ostatnich… » więcej 2026-07-19, godz. 20:00 Filipinkowe szaleństwo trwa Po 13 latach od wydania książki Marcina Szczygielskiego "Filipinki to my" książka cieszy się sporym zainteresowaniem. Autor spotyka się z zaciekawionymi… » więcej 2026-07-19, godz. 20:00 Kenijski Festiwal LampART zagości na Szczecin Film Festiwalu. Festiwal Filmów Krótkometrażowych LampART to coroczne wydarzenie odbywające się w Mombasie w Kenii, podczas którego prezentowane są krótkometrażowe filmy… » więcej 2026-07-19, godz. 20:00 Euro Arts Academy po raz czwarty w Szczecinie Euro Music Festival & Academy (EMFA) oraz Euro Arts Academy po raz czwarty odbywa się w Szczecinie. Festiwal oferuje młodym muzykom z całego świata edukację… » więcej 2026-07-19, godz. 20:00 JOT.PEG! 2026 - 1. Dolickie Lato Fotografii Dolice w sobotę (18.07.2026) stały się miejscem spotkania miłośników fotografii, podróży i sztuki. Odbyła się tam pierwsza edycja wydarzenia JOT.PEG!… » więcej 2026-07-12, godz. 19:00 Jola Szczepaniak z Frankiem Parkerem w Ogrodach Śródmieście [ROZMOWA z ARTYSTKĄ, ZDJĘCIA] Jola Szczepaniak – znana i ceniona wokalistka jazzowa, kompozytorka, aranżerka, dyrygentka i pedagożka ukończyła m.in. Wydział Dyrygentury Chóralnej w… » więcej 2026-07-14, godz. 01:21 Spacer śladami "Króla tanga", Tadeusza Millera [RELACJA] Kolejny spacer literaci zorganizowany przez Radio Szczecin za nami. Tym razem wędrowaliśmy śladami bohatera powieści Sylwii Trojanowskiej "Król tanga". Tadeusz… » więcej
12345