Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-06-23, godz. 01:21 Pożegnanie Ryszarda Słowickiego [POSŁUCHAJ] W miniony piątek (19 czerwca) na Cmentarzu Zachodnim w Szczecinie przyjaciele i znajomi pożegnali Ryszarda Słowickiego - poetę, kompozytora, pieśniarza, multiinstrumentalistę… » więcej 2026-06-21, godz. 17:00 Festiwal „Muzyczna podróż śladami Grünebergów” 2026 [POSŁUCHAJ] Pierwsze dwa koncerty zatytułowane „Mistrzowskie interpretacje Spirituals & Gospel” zrealizowane zostaną w niedzielę 28 czerwca 2026 roku (godz. 20.00)… » więcej 2026-06-14, godz. 17:00 Dokument Tomasza Chacińskiego „Dymkowski. Najważniejszy mecz" wchodzi do szczecińskich kin. Na boisku znali go z jednego: nie odpuszczał do końca. Dziś Robert Dymkowski - legenda Pogoni Szczecin, autor 120 bramek dla klubu - tę samą walkę przeniósł… » więcej 2026-06-14, godz. 17:00 21.Międzynarodowy Festiwal Muzyczny Sacrum Non Profanum zaczyna się dziś (14.06.2026) Dziś (14.06.2026) w Bazylice Archikatedralnej pw. św. Jakuba Apostoła w Szczecinie inauguracja 21. Międzynarodowego Festiwalu Muzycznego Sacrum Non Profanum… » więcej 2026-06-14, godz. 17:00 Wkrótce rozpocznie się 62. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej w Kamieniu Pomorskim [ROZMOWA] Przez całe lato w zabytkowej katedrze rozbrzmiewać będą koncerty znakomitych artystów z kraju i z zagranicy w ramach 62. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki… » więcej 2026-06-08, godz. 11:18 "Może mógłbym gdzieś tam trwać ciekawiej". Zmarł Ryszard Słowicki [WSPOMNIENIE] W piątek (5.06.2026) odszedł Ryszard Słowicki. Był to artysta wszechstronny – poeta, kompozytor, pieśniarz, muzyk, dramaturg (autor miedzy innymi wystawionej… » więcej 2026-06-07, godz. 17:00 Rozpoczyna się 61. Międzynarodowy Festiwal Pieśni Chóralnej im. prof. Jana Szyrockiego w Międzyzdrojach [ROZMOWA] W tegorocznym, 61. Międzynarodowym Festiwalu Pieśni Chóralnej im. prof. Jana Jana Szyrockiego w Międzyzdrojach, o najwyższy laur Konkursu Głównego powalczy… » więcej 2026-06-11, godz. 19:46 Monodram z Ewą Błaszczyk w roli Oriany Fallaci otwiera 3. edycję przeglądu Contra Plures [POSŁUCHAJ] To już trzecia edycja wyjątkowego teatralnego wydarzenia. Contra plures, czyli przegląd polskiego monodramu w Szczecinie, to propozycja skierowana do tych… » więcej 2026-06-07, godz. 16:20 Premiera płyty „Kompozycje szczecińskie” vol. 2 Baltic Neopolis Quartet [ROZMOWA] Powstała w Szczecinie w roku 2008 kameralna Baltic Neopolis Orchestra kontynuuje projekt fonograficzny pt. „Kompozycje szczecińskie”. Został zainicjowany… » więcej 2026-06-11, godz. 20:38 60-lecie pracy artystycznej prof. Bohdana Boguszewskiego. "The Art of Music and Magic" w Teatrze Letnim w Szczecinie [… Wczorajszym koncertem "The Art of Music and Magic" w Teatrze Letnim w Szczecinie dyrygent - profesor Bohdan Boguszewski świętował swoje 60-lecie pracy artystycznej. Największym… » więcej
12345