Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-01-25, godz. 17:00 Kultura Wolności zaprasza do rozmów Organizatorzy „Kultura Wolności” dyrektorka Miejskiego Ośrodka Kultury w Szczecin Dąbiu Paulina Stok-Stocka i prezes Fundacji Generator Sztuki Michał Starkiewicz… » więcej 2026-01-18, godz. 21:44 "Bez śladu na mapie (Grochy)". Piosenka z ważnym przesłaniem [ROZMOWA] Dom Kultury "Klub Skolwin" zrealizował - w ramach projektu pod nazwą "Grochy" sfinansowanego z środków Miasta Szczecin - piosenkę i teledysk. Piosenka zatytułowana… » więcej 2026-01-18, godz. 22:49 Premiera filmu Heleny Kwiatkowskiej "Mała ojczyzna hrabiego Zedtwitza" [POSŁUCHAJ] W poniedziałek (12 stycznia) w Kinie Pionier1907 odbyła się uroczysta premiera filmu dokumentalnego Heleny Kwiatkowskiej "Mała ojczyzna hrabiego Zedtwitza". Film… » więcej 2026-01-19, godz. 00:52 WOŚP zagra już za tydzień [POSŁUCHAJ] W piosence zespołów Voo Voo i Jafia Namuel "Karnawał - pozytywne wibracje", która od początku towarzyszy "letniej zadymie w środku zimy" czyli Wielkiej Orkiestrze… » więcej 2026-01-19, godz. 01:22 Niemen kameralnie w 22. rocznicę śmierci - Andrzej Szpak i Baltic Neopolis Quartet [POSŁUCHAJ] Wczoraj (17. stycznia) minęła 22. rocznica śmierci Czesława Niemena. Od 15 lat w okolicach tej daty Andrzej Szpak szczeciński wokalista, zdobywca tytułu… » więcej 2026-01-19, godz. 00:31 Baptyści będą świętować 180-lecie w Szczecinie [ROZMOWA] Baptyści obchodzą 180. rocznicę zboru w Szczecinie, a jednocześnie 170-lecie swojej zabytkowej kaplicy. Czują się bezpośrednimi spadkobiercami tradycji… » więcej 2026-01-18, godz. 17:00 Koncert Świąteczno-Noworoczny w DK „13 Muz” [POSŁUCHAJ] Dom Kultury „13 Muz” otworzył swoje gościnne progi uczniom ChillArts Studio – Szkole Muzycznej w Szczecinie stworzonej przez Julitę Jabłonowską i Damiana… » więcej 2026-01-11, godz. 17:00 Dobry rok w Pionierze 1907 2025 był pełnym rokiem pod kierownictwem artystycznym i programowym Krzysztofa Spóra. Jedno z najstarszych kin na świecie działa w strukturach Domu Kultury… » więcej 2026-01-11, godz. 17:00 Szczecin Jazz Young Talents Szczecin Jazz już za chwilę wystartuje w naszym mieście po raz 11-ty. Festiwal jednak poprzedzi Szczecin Jazz Young Talents - czyli warsztaty mentoringowe dla… » więcej 2026-01-11, godz. 17:00 „Kronika domowa Joachima von Wedla, pana na zamku w Krępcewie i dziedzica Morzycy” Tym razem Zamek Książąt Pomorskich przetłumaczył i wydał "„Kronika domowa Joachima von Wedla, pana na zamku w Krępcewie i dziedzica Morzycy” . Opisuje… » więcej
12345