Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Fot. Małgorzata Frymus
Fot. Małgorzata Frymus
Nagroda Nobla w dziedzinie literatury została przyznana południowokoreańskiej pisarce Han Kang. Wyróżniono ją za "intensywną poetycką prozę, która konfrontuje się z historycznymi traumami i ujawnia kruchość ludzkiego życia".

Han Kang rozpoczęła karierę w 1993 roku, publikując wiersze w magazynie "Literatura i społeczeństwo". Jej debiut prozatorski miał miejsce w 1995 roku wraz z publikacją zbioru opowiadań "Miłość z Yeosu", a wkrótce potem ukazały się kolejne dzieła prozatorskie. Wśród nich wyróżnia się powieść z 2002 roku "Twoje zimne ręce".

Międzynarodowy przełom w twórczości autorki nastąpił wraz z publikacją powieści z 2007 roku "Wegetarianka", w Polsce ukazała ona w 2015 roku. Książka, napisana w trzech częściach, przedstawia konsekwencje decyzji głównej bohaterki Yeong-hye o odmowie spożywania mięsa. Jej decyzja spotyka się z całkowicie odmiennymi reakcjami, a zachowanie jest odrzucane zarówno przez męża, jak i autorytarnego ojca. Ostatecznie Yeong-hye trafia do kliniki psychiatrycznej, popada w stan przypominający psychozę.
Wydana w 2010 roku książka "Wiatr wieje, idź" pisarki to duża i złożona powieść o przyjaźni i sztuce, w której silnie obecne są żal i pragnienie przemiany.

Fizyczna empatia Han Kang wobec ekstremalnych historii życia zostaje wzmocniona przez metaforyczny styl. "Greek Lessons" - "Lekcje greki" z 2011 roku to portret niezwykłej relacji między dwojgiem wrażliwych osób. Młoda kobieta, która po serii traumatycznych doświadczeń straciła zdolność mówienia, nawiązuje więź z nauczycielem greki, który sam traci wzrok. Z ich wad rozwija się krucha miłość. Książka to piękna medytacja nad utratą, intymnością i ostatecznymi warunkami języka.
W 2016 ukazuje się "The White Book" - w polskim tłumaczeniu z 2017 roku zatytułowana "Biała elegia", w której ponownie dominuje poetycki styl Han Kang. Książka to elegia poświęcona osobie, która mogła być starszą siostrą narratora, ale zmarła kilka godzin po narodzinach. W serii krótkich notatek, wszystkie dotyczące białych przedmiotów - kolor żałoby w Azji - autorka buduje strukturę utworu. To sprawia, że jest ona bardziej "świecką książką modlitewną" niż powieścią, jak również została opisana.

Innym znaczącym dziełem jest książka "„Nie żegnamy się" z 2021 roku, która w obrazie bólu jest powiązana z "Białą elegią". Akcja toczy się w cieniu masakry, która miała miejsce pod koniec lat 40. na południowokoreańskiej wyspie Jeju, gdzie tysiące ludzi, w tym dzieci i starcy, zostali zastrzeleni pod zarzutem kolaboracji. Książka opisuje wspólny proces żałoby narratorki i jej przyjaciółki Inseon, które, długo po wydarzeniu, noszą ze sobą traumę związaną z katastrofą, która dotknęła ich bliskich.
W twórczości Han Kang konfrontuje się z historycznymi traumami oraz niewidzialnymi zestawami zasad, a w każdej ze swoich prac ujawnia kruchość ludzkiego życia. Charakteryzuje ją unikalna świadomość powiązań między ciałem i duszą, żywymi i martwymi, a jej poetycki i eksperymentalny styl sprawił, że stała się innowatorką w prozie współczesnej.

Poetka Urszula Kozioł otrzymała Nagrodę Literacką Nike 2024. To jedno z najważniejszych wyróżnień literackich w Polsce. Kapituła doceniła jej tom poezji „Raptularz”. Zawiera on utwory, które są kontynuacją poetyckich poszukiwań wybitnej poetki. Ton lamentu i skargi, tak bardzo obecny w poprzednich tomach, tutaj przechodzi w refleksyjny, dojrzały humanizm, podziw i szacunek dla wszystkiego co kruche, wymagające uwagi i opieki. Ludzi, zwierząt, roślin.

93-letnia laureatka otrzymała prestiżową statuetkę zaprojektowaną przez Gustawa Zemłę oraz nagrodę pieniężną w wysokości 100 tysięcy złotych.

Podczas gali w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie wręczona została także Nike Czytelników. Otrzymał ją Michał Witkowski za książkę "Wiara. Autobiografia", w której autor wspomina pierwszych piętnaście lat swojego życia. To nie tylko zwykłe wspomnienia - to pełna humoru, ironii i nostalgii podróż do czasów PRL-u i wczesnych lat 90., widziana oczami dorastającego chłopca, który z czasem stanie się uznanym pisarzem.

Wyróżnienie, którego organizatorem jest Fundacja Nagrody Literackiej Nike, a współorganizatorem Wyborcza, zostało przyznane po raz 28.

W konkursie wybierana jest najlepsza książka poprzedniego roku, a brać udział mogą wszystkie gatunki literackie - od poezji poprzez dramat po reportaż. Wśród laureatów poprzednich edycji znaleźli się m.in. Czesław Miłosz, Olga Tokarczuk, Mariusz Szczygieł, Marcin Wicha, Andrzej Stasiuk czy Dorota Masłowska.


Relacja Katarzyny Ingram
Ralacja Doroty Piotrowskiej.
 

Zobacz także

2026-05-31, godz. 17:00 Przyznano Nagrody Artystyczne i Mecenasa Kultury Szczecina za rok 2025 [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] Przyznawane są od 1991 roku. W czwartek, 29 maja 2026 roku w Willi Lentza wręczono Nagrody Artystyczne Miasta Szczecin za rok 2025. Wyróżnienia przyznano w… » więcej 2026-05-31, godz. 23:02 Elizabeth von Arnim wróciła do Rzędzin. Nowa patronka Publicznej Szkoły Podstawowej [POSŁUCHAJ] Za Wołczkowem, Dobrą, Bukiem i Łęgami, wśród pól i lasów leży wioska Rzędziny. Tamtejsza szkoła podstawowa obchodzi w tym roku piękny jubileusz. Historia… » więcej 2026-05-31, godz. 17:00 23.Festiwal Muzyki Dawnej - młodzi górą W Kościele pod wezwaniem św. Trójcy parafii Ewangelicko-Augsburskiej wystąpili młodzi artyści, laureaci prestiżowych konkursów muzyki dawnej. Wśród nich… » więcej 2026-05-31, godz. 17:00 Nie żyje Stanisław Janicki - to dzięki Niemu znamy "Stare kino" Ciemne okulary, charakterystyczny głos i ...czarno-biały świat przedwojennego kina. Zmarł Stanisław Janicki - legendarny prezenter i dziennikarz telewizyjny… » więcej 2026-05-24, godz. 20:23 „Języki z wody” Bogny Burskiej i Daniela Kotowskiego na 61. Biennale Sztuki w Wenecji [POSŁUCHAJ] W tym tygodniu gościliśmy artystów, których praca reprezentuje Polskę podczas Biennale Sztuki w Wenecji. Bogna Burska i Daniel Kotowski przyjechali do Szczecina… » więcej 2026-05-24, godz. 17:00 Uroczysta Gala Jubileuszowa 80-lecia Chóru „Hejnał” [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] Kilka tysięcy koncertów w kraju i za granicą, w tym m.in. występ podczas audiencji u Papieża Jana Pawła II w 1995 roku. Liczne nagrody na prestiżowych… » więcej 2026-05-24, godz. 17:00 Premierowy koncert Szczecińskiej Orkiestry Nastrojowej w Willi Lentza [ROZMOWA z ARTYSTAMI] A gdyby tak przenieść się do przedwojennych kabaretów, dancingów i rewii? Gdyby tak poczuć atmosferę tamtego czasu? Takiemu nastrojowi trudno jest się… » więcej 2026-05-24, godz. 23:49 Sydonia uniewinniona! Noc Otwartych Sądów w Szczecinie [RELACJA] Po Nocy Muzeów swoje drzwi do niedostępnych na co dzień nawet dla urzędników miejsc otworzyły sądy. To w ramach ogólnopolskiego wydarzenia, która zagościło… » więcej 2026-05-25, godz. 00:18 "Anikoty" - nowa płyta Michała Zabłockiej i Anny Szałapak [ROZMOWA] Michał Zabłocki, poeta i autor tekstów piosenek przygotował płytę w duecie z nie żyjącą już od dziewięciu lat Anną Szałapak, "Białą Damą Piwnicy… » więcej 2026-05-25, godz. 00:47 "Młode Wilki" znów w Szczecinie [POSŁUCHAJ] Festiwal Młodej Sztuki "Młode Wilki" odbywający się w Szczecinie, organizowany przez Akademię Sztuki powoli dobiega końca. W programie trzydniowego przeglądu… » więcej
12345