Kawiarenka Muzyczna
Radio SzczecinRadio Szczecin » Kawiarenka Muzyczna » Wydarzenia aktualne
Organy Barnima Grüneberga opus 754 z 1930 roku w Sanktuarium pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Szczecinie. Fot. Weronika Łyczywek [Radio Szczecin]
Organy Barnima Grüneberga opus 754 z 1930 roku w Sanktuarium pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Szczecinie. Fot. Weronika Łyczywek [Radio Szczecin]
Od najmłodszych lat pasjonowała go praca organisty, dlatego chętnie przysłuchiwał się grze na tym instrumencie słynnego organisty Rudolfa Rożka. Przyglądał się również generalnemu remontowi organów Barnima Grüneberga opus 754 z 1930 roku, prowadzonemu w szczecińskim kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa przez warszawską firmę Zygmunta Kamińskiego.

Czesław Matuszewski, bo o nim mowa, chciał zostać jezuitą, ale przeważyła miłość do organów. W Kaliszu Wielkopolskim ukończył Państwową Średnią Szkołę Muzyczną im. Henryka Melcera, w której zgłębiał wiedzę, m.in. o organach. Po ukończeniu nauki wrócił do rodzinnego Szczecina – do „swoich” organów w Sanktuarium.

Pan Czesław nie tylko gra na tym 36-głosowym instrumencie, ale także samodzielnie wykonuje na bieżąco drobne naprawy organów. Jak mówi, żeby dobrze grały organy, organista powinien w nich mieszkać. W ciągu blisko pół wieku poznał wszystkie tajemnice konstrukcji tych organów, które posiadają ponad trzy tysiące piszczałek – najmniejsza ma zaledwie 20 centymetrów, a największa blisko 6 metrów.

Wczoraj, 1 czerwca 2024 roku zagrała na nich Katarzyna Ganczarska podczas koncertu organizowanego pod hasłem „W hołdzie dzieciom – ofiarom wojen rozgrywanych na świecie”, a inaugurującego Międzynarodowy Festiwal „Muzyczna Podróż Śladami Grünebergów”.

Celem wydarzenia, którego pomysłodawcą i organizatorem jest Stowarzyszenie Pierwszorzędnych Inicjatyw, jest przekazanie mieszkańcom Pomorza Zachodniego oraz turystom wiedzy o słynnej rodzinie Grünebergów, która m.in. w Szczecinie, Zdrojach i Białogardzie budowała, rozbudowywała, a także restaurowała przez ponad 200 lat wysokiej klasy organy projektowane do świątyń Europy, jak i dalekiej Afryki Południowej.

Świadome uczestnictwo w festiwalowych koncertach realizowanych w obiektach wyposażonych w wiekowe organy, poszerzy ponadto wiedzę na temat dokonań byłych mieszkańców regionu i uświadomi współcześnie żyjącym, że spośród ok. tysiąca instrumentów stworzonych przez szczecińskich konstruktorów, w Polsce zostało prawdopodobnie zaledwie ok. 80, a w Niemczech ok. 90 sztuk. Wydarzenia Grünebergowskie przyczynią się zapewne do zaprzestania nagannych praktyk wyrzucania z kościołów arcydzieł sztuki organmistrzowskiej, których miejsce zajmują kasowane obecnie ze świątyń Europy Zachodniej (zdarza się) złej jakości organy tworzone w drugiej połowie XX wieku.

Organizacja przedsięwzięcia ma sens. Dowodem na to mogą być przykłady podjęcia przez przedstawicieli parafii w Połczynie-Zdroju oraz w Międzyzdrojach prac renowacyjno-konserwatorskich zabytkowych „Grünebergów”, prowadzonych w certyfikowanych warsztatach organmistrzowskich. Tak więc cenne instrumenty, zaprojektowane specjalnie do wnętrz konkretnych kościołów, zaczną wkrótce swoje „drugie życie”.

Festiwal „Muzyczna Podróż Śladami Grünebergów” współfinansują Gmina Miasta Szczecin i Województwo Zachodniopomorskie. Partnerami przedsięwzięcia są: Sanktuarium Najświętszego Serca Pana Jezusa w Szczecinie, Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Białogardzie, Stowarzyszenie SAWP, Arcybiskupie Wyższe Seminarium Duchowne w Szczecinie, Bazylika Archikatedralna pw. Św. Jakuba Apostoła w Szczecinie, Stowarzyszenie Organowe św. Zofii w Brüssow i Polskie Radio Szczecin SA.

Dzięki trwającej już kilkadziesiąt lat stałej opiece sprawowanej przez Pana Czesława Matuszewskiego nad zabytkowymi organami z kościoła Serca Jezusowego, brzmienie i technika gry wyjątkowego instrumentu będzie długo zachwycać kolejne pokolenia mieszkańców Pomorza Zachodniego i turystów.
Posłuchaj rozmowy Doroty Zamolskiej z Czesławem Matuszewskim
 

Zobacz także

2026-11-15, godz. 12:00 Weronika Lalik z jazzowej kuźni Sylwka Ostrowskiego [ROZMOWA z ARTYSTAMI, ZDJĘCIA] Szczecin to miasto, w którym jazz bije wyjątkowo mocnym pulsem, a jednym z głównych architektów i ambasadorów tej sceny jest Sylwester Ostrowski. Ten… » więcej 2026-11-08, godz. 13:00 Krzesimir Dębski – imponująca twórczość w życiu poza schematami [ROZMOWA Z ARTYSTĄ] Choć dla wielu słuchaczy jego nazwisko to przede wszystkim synonim niezapomnianych tematów filmowych – od kultowego „Kingsajzu” i „Deja vu”, aż… » więcej 2026-11-01, godz. 13:00 Adrian Konarski – twórca muzycznej magii zamkniętej w kadrze i dźwięku [ROZMOWA z ARTYSTĄ] W każdej filmowej, ale i teatralnej nucie, którą tworzy, ukryte jest jego własne serce – i to dosłownie, bo w każdym utworze osobiście zasiada za fortepianem… » więcej 2026-11-01, godz. 13:00 Gubiła skrzypce w pociągach, dziś tworzy z Możdżerem. ShataQS i jej muzyczne „Królestwo” [ROZMOWA z ARTYSTKÄ… Małgorzata Kuś, znana publiczności jako ShataQS, to jedna z najbardziej bezkompromisowych i świadomych artystek na polskiej scenie muzycznej. Choć szersza… » więcej 2026-10-26, godz. 13:00 Harmonia strun i miecha. Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Akordeon/Gitara” w Akademii Sztuki w Szczecinie [ROZMO… Głównym celem tego trzydniowego święta muzyki jest stworzenie dynamicznej platformy do wymiany doświadczeń, refleksji naukowej oraz praktyki wykonawczej… » więcej 2026-10-25, godz. 13:00 Krzysztof Polański | Utwór „Siebie daj” ma ogromne znaczenie w mojej twórczości [ROZMOWA, ZDJĘCIA] Przeleciał tysiące kilometrów z Miami specjalnie na wyjątkowy koncert w Złotej Sali Filharmonii w Szczecinie, który odbędzie się w poniedziałek, 26 października… » więcej 2026-10-18, godz. 13:00 Bartosz Kochanek. Od produkcji hitów dla gwiazd po solowy projekt Barry Black [ROZMOWA Z ARTYSTĄ, ZDJĘCIA] Przez lata znaliśmy go jako DJ-a BRK, który z rzemiosła produkcji muzycznej uczynił prawdziwą sztukę. Jego podpis znajdziemy na płytach, singlach i koncertowych… » więcej 2026-10-11, godz. 13:00 Helena Majdaniec. Wspomnienie artystki w 85. rocznicę urodzin Choć urodziła się w Mylsku na Wołyniu, to właśnie Szczecin traktowała jak swoje prawdziwe, rodzinne miasto. Trafiła tu jako mała dziewczynka tuż po… » więcej 2026-10-04, godz. 13:00 Konrad Słoka. Od wiolonczeli do... Kulmova Festival [ROZMOWA z MUZYKIEM, ZDJĘCIA] Edukację muzyczną rozpoczął jako ośmiolatek od gry na wiolonczeli, by w szkole średniej sięgnąć po trąbkę i to właśnie w klasie tego instrumentu… » więcej 2026-09-27, godz. 13:00 Urszula Dudziak zaraża spełnionym życiem [WYWIAD Z ARTYSTKĄ] Przywiozła do Szczecina atomową energię, zaraźliwy uśmiech i dystans do siebie, którym mogłaby obdzielić kilka pokoleń. Urszula Dudziak – ikona… » więcej
12345