Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury
Baltic Neopolis Orchestra. Fot. Hubert Grygielewicz
Baltic Neopolis Orchestra. Fot. Hubert Grygielewicz
Z ogromnym kunsztem i klasą rozpoczął się w Szczecinie 8. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Europy Środkowo-Wschodniej „Eufonie”. Koncert otwarcia, który odbył się 12 listopada 2026 roku, należał do zespołu Baltic Neopolis Orchestra i od pierwszych dźwięków wyznaczył najwyższy artystyczny poziom całej imprezy. Festiwal to przedsięwzięcie o absolutnie najwyższej randze, zaliczane dziś do grona najważniejszych i najbardziej prestiżowych wydarzeń muzycznych w Europie. Organizatorem tej monumentalnej inicjatywy jest Narodowe Centrum Kultury, a całość odbywa się dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z budżetu państwa (w tym z Funduszu Promocji Kultury, z którego wspierane są m.in. zamówienia kompozytorskie).

Inauguracyjny wieczór w pękającym w szwach Bałtyckim Porcie Kultury okazał się prawdziwym artystycznym objawieniem i muzyczną ucztą najwyższej próby. W programie znalazły się kontrastujące ze sobą dzieła twórców z Polski, Ukrainy, Czech, Argentyny i Serbii – od „Sinfonietty” Pawła Łukaszewskiego i „Cichej muzyki” Walentyna Sylwestrowa, po kompozycje Sylvie Bodorovej, Marcelo Nisinmana i Aleksandara Simicia. Największe poruszenie wzbudziło jednak światowe prawykonanie przejmującego utworu „Atlantis” op. 72 Mikołaja Piotra Góreckiego, skomponowanego specjalnie na zamówienie szczecińskiej orkiestry.

Fenomenalny, wręcz mistrzowski występ, któremu z nieukrywanym zachwytem przysłuchiwał się obecny na sali dyrektor Narodowego Centrum Kultury i festiwalu, Robert Piaskowski, wywołał burzę oklasków i zakończył się elektryzującym bisem w postaci finałowej, III części Divertimenta tego samego kompozytora. Szczecińscy wirtuozi ten sam rewelacyjny program zaprezentowali również w Kołobrzegu – mieście, które w 2027 roku będzie nosić tytuł Polskiej Stolicy Kultury – oraz w sobotę w warszawskiej sali koncertowej Nowa Miodowa.

Tegoroczna, ósma edycja festiwalu „Eufonie” odbywa się pod hasłem „Złote spoiwo”. Nawiązuje ono do japońskiej sztuki kintsugi i stanowi metaforę muzyki, która łączy podzielony świat, buduje mosty i pomaga oswajać przemijanie. W ramach tego wydarzenia najwyższej europejskiej próby do 6 grudnia zaplanowano ponad 30 koncertów w dziesięciu polskich miastach. Oprócz Szczecina, Kołobrzegu i Warszawy, muzyka zabrzmi m.in. w Łodzi, Krakowie, Katowicach, Opolu i Rzeszowie.

Na festiwalowych scenach pojawiają się światowej sławy artyści, tacy jak m.in. sopranistka Kristine Opolais, dyrygenci Rafał Kłoczko, Yaroslav Shemet i Kaspars Putniņš, kompozytor Zygmunt Krauze, a także wykonawcy nurtu alternatywnego „Alterfonie”, jak Baasch i zespół Bastarda. Wielki finał ogromnego przedsięwzięcia zaplanowano na 6 grudnia. Tego dnia w Dębicy, miejscu urodzenia maestro Pendereckiego, zabrzmi jego monumentalne „Credo”, a festiwalową klamrę domknie również wyjątkowy koncert w Europejskim Centrum Muzyki Krzysztofa Pendereckiego w Lusławicach.
Posłuchaj rozmowy Doroty Zamolskiej z Emilią Goch Salvador – altowiolistką i dyrektor Baltic Neopolis Orchestra oraz Robertem Rogowskim – dyrektorem Narodowego Centrum Kultury i festiwalu „Eufonie”
Fot. Robert Stachnik [Radio Szczecin]
Fot. Robert Stachnik [Radio Szczecin]
"Głosy stąd" oraz Aleja Autorek i Autorów – dziś już ostatni dzień "Wielogłosu, Festiwalu Literackiego" organizowanego przez Książnicę Stargardzką. W tym roku odbywa się już druga edycja spotkań.

Do godziny 18 zaplanowano indywidualne spotkania z pisarzami w ramach Alei Autorek i Autorów. Ze swoimi książkami do Książnicy Stargardzkiej przyjechało ponad 60 twórców z Pomorza Zachodniego. Wczoraj, późnym wieczorem, po zakończeniu drugiego dnia Festiwalu o przygotowaniach do spotkań z autorami z Jolantą Aniszewską - dyrektorką Książnicy Stargardzkiej rozmawiała Joanna Skonieczna.

Patronat medialny nad "Wielogłosem" objęło Radio Szczecin.
Posłuchaj rozmowy Joanny Skoniecznej
Fot. Małgorzata Frymus [Radio Szczecin]
Fot. Małgorzata Frymus [Radio Szczecin]
Dzień Niepodległości Opera na Zamku w Szczecinie świętowała spektaklem "Opera a sprawa polska". Zabrzmiały arie z najważniejszych polskich oper, takich jak "Halka", "Straszny dwór", "Manru", "Legenda Bałtyku", "Król Roger". Niestety jeżeli chodzi o operę, to "trochę cudze chwalimy swojego nie znamy" - przyznaje reżyser spektaklu Adam Zdunikowski, a "ta muzyka jest po prostu piękna" - mówiła po koncercie dyrygentka Agnieszka Nagórka.

W spektaklu wystąpili soliści Opery na Zamku, zaproszeni młodzi śpiewacy i Orkiestra Opery na Zamku. Gościnnie na scenie pojawił się Zespół Pieśni i Tańca Szczecinianie, tańcząc między innymi "Poloneza" Wojciecha Kilara z filmu Andrzeja Wajdy "Pan Tadeusz".

Relacja Małgorzaty Frymus.
Posłuchaj relacji Małgorzaty Frymus
Okładka książki. Materiały wydawcy
Okładka książki. Materiały wydawcy
"Trzy filary nadziei:
przyroda
relacje
sztuka"

Tak kończy się najnowsza książka Małgorzaty Halber "Hałas". Autorka mierzy się w niej z demonami, które dopadają dziś niemalże nas wszystkich: przebodźcowaniem i zatruciem internetem. "Hałas" to zbiór tekstów m.in o "śladzie cyfrowym", "digifrenii" oraz "zawłaszczeniu akustycznym". Nie ma w niej recept, ale jest remedium.

Małgorzata Halber, to jedna z wielu autorek, które przyjechały w ten weekend do Stargardu na Festiwal Literacki "Wielogłos". Jest pisarką, rysowniczką od dziecka związaną ze światem mediów. Jako nastolatka prowadziła program 5, 10, 15. Jest córką dziennikarza Adama Halbera.

Festiwal Literacki "Wielogłos" odbywa się w tym roku drugi raz. Spotkania organizuje Książnica Stargardzka. Wczoraj (14 listopada) z czytelnikami spotkali się m.in Sylwia Chutnik, Michał Witkowski, Łukasz Orbitowski i właśnie Małgorzata Halber, z którą rozmawiała Joanna Skonieczna.

Dziś rozmowy potrwają do 19, a do 18 można też spotkać się z ulubionymi autorami ze Szczecina, Stargardu i innych miejscowości na Pomorzu Zachodnim. W Alei Autorek i Autorów udział bierze ponad 60 pisarzy. Można porozmawiać, kupić książki i zdobyć autograf i dedykację.
Posłuchaj rozmowy Joanny Skoniecznej
Fot. Sarah Wiśniewska
Fot. Sarah Wiśniewska
Wczoraj (10 października) na scenie Szekspirowskiej Teatru Polskiego odbyła się premiera "Jądra ciemności" według powieści Josepha Conrada. Całość wyreżyserował Tadeusz Pyrczak, natomiast dramaturgiczne opracował Kamil Białaszek.

Twórcy spektaklu zapraszają na autorską adaptację "Jądra ciemności", wpisując powieść Conrada w szerszy kontekst współczesnych debat publicznych i narastających napięć społecznych. Interesuje ich to, co łączy Europę sprzed ponad stu lat z Europą dzisiejszą: język wyższości, ekonomicznego pragmatyzmu, bezpieczeństwa, konieczności i postępu. To, jak łatwo przemoc może zostać opisana jako racjonalna decyzja, a człowiek jako problem do rozwiązania.

Na premierze w Teatrze Polskim była Małgorzata Frymus.
Posłuchaj relacji Małgorzaty Frymus
Gabriela Muskała w towarzystwie Adama Bortnika i Zbigniewa Zamachowskiego podczas festiwalu w Ińsku w 2026 roku. Fot. Ińskie Lato Filmowe
Gabriela Muskała w towarzystwie Adama Bortnika i Zbigniewa Zamachowskiego podczas festiwalu w Ińsku w 2026 roku. Fot. Ińskie Lato Filmowe
Gabriela Muskała znana aktorka, scenarzystka i reżyserka była gościem tegorocznego Ińskiego Lata Filmowego. Muskała mile wspomina swój pobyt w Ińsku, ale też Ińsko mile wspomina pobyt Pani Gabrysi.

Na spotkanie po projekcji jej debiutanckiego pełnometrażowego filmu "Błazny" były tłumy i rozmowom nie było końca. Aktorka mówiła nie tylko o swojej pracy, ale też o zazdrości w świecie filmu.

Po spotkaniu z Gabrielą Muskałą rozmawiała Małgorzata Frymus.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus