- Nowoczesny wymiar sprawiedliwości czerpie z realiów rynku. Jeśli studenci radzą sobie w kancelariach czy korporacjach, równie dobrze odnajdą się w sądach - argumentował, uzasadniając potrzebę takiej zmiany, wiceminister sprawiedliwości Dariusz Mazur.

Jak dodawał, dzięki nowelizacji "studenci zyskają możliwość zdobycia pierwszego merytorycznego doświadczenia w sądzie jeszcze w trakcie studiów".

- Chcemy, by najlepsi adepci prawa już teraz mogli zaangażować się w działanie wymiaru sprawiedliwości, wspierać sędziów w codziennej pracy i odciążyć ich od prostszych, czasochłonnych obowiązków - przekonywał wiceminister.

Dotychczasowe zgodnie z prawem asystentem sędziego mogła zostać osoba, która ukończyła studia prawnicze i miała co najmniej 23 lata, natomiast stanowisko starszego asystenta sędziego mogła objąć osoba pełniąca funkcję asystenta przez co najmniej 10 lat i uzyskująca pozytywne oceny okresowe albo taka, która zdała egzamin sędziowski lub prokuratorski.

Zgodnie z nowelizacją na stanowisku młodszego asystenta sędziego będzie można zatrudnić osoby, które ukończyły trzeci rok jednolitych studiów magisterskich na kierunku prawo, mają co najmniej 20 lat, zachowują status studenta i są „nieskazitelnego charakteru”.

Nabór na stanowiska młodszych asystentów sędziów będzie przeprowadzany w trybie konkursowym. Młodszy asystent sędziego będzie zatrudniany na podstawie umowy o pracę na czas określony - maksymalnie na 33 miesiące, zaś po uzyskaniu tytułu magistra prawa będzie przenoszony na stanowisko asystenta sędziego.

Zapowiadane podczas prac nad nowelizacją stawki wynagrodzenia zasadniczego, mające zostać zawarte w nowym rozporządzeniu, mają wynieść brutto: dla młodszego asystenta sędziego – 5500–6500 zł, asystenta sędziego – 6500-8000 zł, a starszego asystenta sędziego – 8000–9000 zł.

Resort podkreślał, że "głównym celem zmian jest rozwiązanie problemów kadrowych w sądownictwie oraz zachęcenie młodych prawników do pracy w sektorze publicznym, zamiast ucieczki do sektora prywatnego".

" Utworzenie stanowiska młodszego asystenta sędziego to ważny krok ku bardziej elastycznemu systemowi, który wspiera rozwój utalentowanych młodych prawników i jednocześnie odpowiada na aktualne wyzwania kadrowe sądów" - przekazywano w marcu br.

Nowelizację u.s.p. w tej sprawie Sejm przyjął jednogłośnie w drugiej połowie stycznia br. Senat w lutym wprowadził jedną poprawkę, która Sejm przyjął w końcu lutego br. Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację 11 marca br.

Przepisy stanowią, że „asystent sędziego wykonuje czynności zmierzające do przygotowania spraw sądowych do rozpoznania oraz czynności z zakresu działalności administracyjnej sądów”.

W praktyce asystent sędziego przygotowuje sprawy do rozpoznania oraz wspiera sędziego w analizie materiału dowodowego i przygotowaniu orzeczeń. Do jego najważniejszych zadań należą m.in. sporządzanie projektów zarządzeń i orzeczeń lub ich uzasadnień, analiza akt sprawy, wyszukiwanie orzecznictwa i literatury przydatnej do rozpoznawana spraw, opracowywanie projektów odpowiedzi i pism, kontrola stanu spraw odroczonych, zawieszonych lub oczekujących na czynności przez sędziego lub sąd.

Edycja tekstu: Jacek Rujna